Starostwo Powiatowe w Wąbrzeźnie

Kalendarz, imieniny

Dziś jest: 24.06.2017
Imieniny: Jana, Danuty, Emilii

Wyszukiwarka

Grafika strony

Wa?ne informacje

Menu:

Banery

  • ZPP

  • Zdrowie dla Powiatu Wąbrzeskiego

  • PIK

  • decydujemy

  • SWPPW

  • YouTube logo

Nawigacja

Jesteś tutaj:

Translator Google

Odnośnik do BIP

Treść strony

Zasad udostępniania wody wodociągowej uczniom w placówkach szkolno - wychowawczych

AZBEST - ZAGROŻENIE DLA CIEBIE, TWOICH BLISKICH I OTOCZENIA

 

 

 

 

 

 

 

AZBEST - ulotki do pobrania

DOPALACZE - WAŻNE NUMERY TELEFONÓW

Znalezione obrazy dla zapytania dopalacze rodzaje

Dopalacze - Gdzie szukać pomocy. Najważniejsze numery telefonów

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy informuje o najważniejszych numerach telefonów, pod którymi można szukać pomocy dotyczącej dopalaczy.


800 060 800 – bezpłatna, całodobowa infolinia Głównego Inspektora Sanitarnego. Pod tym numerem telefonu można uzyskać informacje na temat negatywnych skutków zażywania dopalaczy oraz o możliwościach leczenia. Infolinia jest także przeznaczona dla rodziców, którzy mają wątpliwości, czy ich dzieci zażywają dopalacze. Na infolinię GIS można przekazywać także informacje, które mogą ułatwić służbom dotarcie do osób handlujących tymi nielegalnymi substancjami.
 

116 111 – Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży. Służy on młodzieży i dzieciom potrzebującym wsparcia, opieki i ochrony. Zapewnia dzwoniącym możliwość wyrażania trosk, rozmawiania o sprawach dla nich ważnych oraz kontaktu w trudnych sytuacjach. Telefon prowadzi Fundacja Dzieci Niczyje. Linia jest dostępna codziennie w godzinach 12–20, pomoc online dostępna na www.116111.pl/napisz. Tylko w 2014 roku specjaliści przeprowadzili 3205 rozmów dotyczących dopalaczy.
 

800 100 100 – Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawach bezpieczeństwa dzieci. To bezpłatna i anonimowa pomoc telefoniczna i online dla rodziców i nauczycieli, którzy potrzebują wsparcia i informacji w zakresie przeciwdziałania i pomocy dzieciom przeżywającym kłopoty i trudności wynikające z problemów i zachowań ryzykownych takich jak: agresja i przemoc w szkole, cyberprzemoc i zagrożenia związane z nowymi technologiami, wykorzystywanie seksualne, kontakt z substancjami psychoaktywnymi, uzależnienia, depresja, myśli samobójcze, zaburzenia odżywiania. Telefon prowadzi Fundacja Dzieci Niczyje. Linia dostępna od poniedziałku do piątku w godzinach 12–8, pomoc online dostępna pod adresem pomoc@800100100.pl. W 2014 roku 61 rozmów dotyczyło problemów z dopalaczami.
 

800 12 12 12 – Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Osoby poszukujące pomocy oraz informacji na temat dopalaczy mogą korzystać także z telefonu zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Numer przeznaczony jest zarówno dla dzieci, jak i dorosłych, którzy chcą zgłosić problemy dzieci. Telefon jest czynny od poniedziałku do piątku w godzinach od 8.15 do 20. Po godzinie 20 oraz w dni wolne od pracy, każdy może przedstawić problem i zostawić numer kontaktowy.

Ostrzeżenie Głównego Inspektora Sanitarnego

Ostrzeżenie publiczne

Na stronach internetowych Służby Celnej Republiki Czeskiej ukazała się informacja dotycząca przeprowadzonej kontroli na terenie zakładów w miejscowości Bystrzyca. Podczas kontroli ujawniono 500 butelek alkoholu o nazwie Absinth, który zawierał w swoim składzie niebezpieczny dla zdrowia i życia konsumentów alkohol metylowy. Producentem zakwestionowanego alkoholu jest firma VAPA DRINK s.r.o. Mają zieloną etykietę z wyraźnym czerwonym napisem: ABSINTH 60%. Celnicy na razie nie wiedzą, ile skażonego absyntu znajduje się w punktach sprzedaży.

 

 

 

 

W związku z powyższym Główny Inspektor Sanitarny ponownie przypomina, że spożywanie alkoholu niewiadomego pochodzenia, nawet w butelkach łudząco przypominających oryginalne produkty, może powodować poważny uszczerbek na zdrowiu a nawet śmierć.
Dawka alkoholu metylowego zagrażająca uszkodzeniem nerwu wzrokowego wynosi od 4 do 15 ml. Dawka śmiertelna, minimalna to tylko 30 ml. W pierwszych godzinach od wypicia alkoholu metylowego objawy są takie same jak po wypiciu alkoholu spożywczego - pobudzenie, wesołkowatość, wzmożona aktywność fizyczna i psychiczna. Po kilku godzinach od zatrucia (czas wystąpienia objawów zależy od wypitej ilości metanolu) dochodzi do senności, śpiączki i głębokich zaburzeń świadomości (utrata przytomności, bez możliwości dobudzenia). Dochodzi do zaburzeń oddychania, oddech jest przyśpieszony, głęboki. Występują nudności, wymioty i bóle brzucha. Następują: spadek ciśnienia tętniczego i przyspieszenie czynności serca oraz zaburzenia widzenia (czasem występujące z opóźnieniem) do całkowitej nieodwracalnej (najczęściej) ślepoty.

E-papierosy w szkole - stanowisko Ministra Edukacji Narodowej

UWAGA! METANOL ZABIJA

UWAGA! METANOL ZABIJA!

WYPICIE ALKOHOLU NIEWIADOMEGO POCHODZENIA ORAZ ŚRODKÓW NIEPRZEZNACZONYCH DO SPOŻYCIA MOŻE SPOWODOWAĆ ŚLEPOTĘ A NAWET ŚMIERĆ

Główny Inspektor Sanitarny

                                                                                                                                             OSTRZEGA                                            
przed spożywaniem alkoholu niewiadomego pochodzenia oraz nieprzeznaczonego do spożycia dla ludzi i zwraca się z prośbą o informowanie pijących alkohol o konsekwencjach picia alkoholu pochodzącego z nieznanego źródła.

4-15 ml (½ kieliszka do wódki) alkoholu metylowego uszkadza nerw wzrokowy
30 ml (ok. 1 kieliszek wódki) alkoholu metylowego to dawka śmiertelna

Gdzie najczęściej występuje metanol:

  • w alkoholu niewiadomego pochodzenia (np. zakupionym na bazarach)
  • w płynach do spryskiwaczy
  • w denaturacie
  • w odmrażaczach do szyb
  • w rozpuszczalnikach

  Objawy zatrucia alkoholem metylowym:

  • pierwsze objawy po wypiciu alkoholu metylowego są takie same jak po wypiciu alkoholu spożywczego (etylowego)
  • następnie pojawiają się:
  1. bóle i zawroty głowy, przyspieszony oddech, nudności, wymioty
  2. silne bóle brzucha, światłowstręt i inne zaburzenia widzenia, przyspieszone bicie serca
  3. senność, śpiączka i głębokie zaburzenia świadomości (utrata przytomności, bez możliwości dobudzenia zatrutego)

   Pierwsza pomoc:

  • wezwać pogotowie ratunkowe
  • jeśli zatruty jest przytomny:          
  1. wywołać u niego wymioty
  2. podać do picia ½ szklanki bezpiecznego 40% alkoholu etylowego (wódki)
  3. jeśli nie ma wódki, to podać łyżkę sody oczyszczonej lub proszku do pieczenia rozpuszczonych w ½ szklanki wody

W przypadku wystąpienia powyższych objawów należy niezwłocznie udać się do najbliższego szpitala lub wezwać pomoc

TEL: 999, 997 lub 112




autor: GIS
Stanowisko Głównego Inspektora Sanitarnego dotyczace profilaktyki i zwalczania wszawicy

Stanowisko Głównego Inspektora Sanitarnego
dotyczące profilaktyki i zwalczania wszawicy

Występowanie wszawicy wśród dzieci młodszych, które nie posiadają jeszcze umiejętności samodzielnego dbania o higienę osobista. Przebywanie w skupiskach podczas wyjazdów, w tym także wspólna zabawa i wypoczynek sprzyjają rozprzestrzenianiu się wszawicy.
Wskazania profilaktyczne dla rodziców i dzieci:
- związywanie długich włosów lub krótkie fryzury ułatwiające pielęgnację skóry głowy i     
  włosów,
- używanie wyłącznie osobistych przyborów higienicznych do pielęgnacji włosów,
- codzienne czesanie i szczotkowanie włosów,
- mycie włosów w miarę potrzeb (nie rzadziej niż raz w tygodniu),
- wyposażenie dzieci w środki higieniczne, takie jak szampony z odżywką ułatwiające
   rozczesywanie i wyczesywanie włosów,
- systematyczne sprawdzanie czystości głowy i włosów oraz systematyczne kontrole w
   okresie uczęszczania dziecka do przedszkola, szkoły lub pobytu w internacie, sanatorium
   itp.

W przypadku zauważenia jaj pasożytów (gnid) lub wszy we włosach należy zastosować dostępne w aptekach preparaty, które skutecznie likwidują pasożyty i ich jaja. W sytuacji wystąpienia wszawicy u dziecka, kuracji powinni się poddać wszyscy domownicy.

W przypadku podejrzenia zakażenia wszawica podczas pobytu w przedszkolu czy szkole należy poinformować o powyższej sytuacji pielęgniarkę szkolną lub wychowawcę.


Działania placówki nauczania i wychowania:
- przekazanie informacji wszystkim rodzicom o konieczności systematycznego sprawdzenia
  czystości skóry głowy i włosów dzieci,
- w przypadku stwierdzenia występowania wszawicy u dzieci, należy poinformować rodziców
  o konieczności wykonania wśród wszystkich domowników zabiegów leczniczych,
- w przypadku podejrzenia o występowanie wszawicy wśród dzieci i młodzieży szkolnej,
   pielęgniarka szkolna może przeprowadzić kontrole czystości wśród uczniów, których
   rodzice wyrazili zgodę na objecie ich profilaktyczną opieka zdrowotną,
- pielęgniarka informuje dyrekcję placówki o skali zjawiska, natomiast rodzicom przekazuje
   informacje o stanie czystości włosów i skóry głowy ich dzieci oraz zaleca przeprowadzenie
   koniecznych zabiegów higienicznych,
- w miarę potrzeby dyrekcja placówki może zorganizować działania edukacyjne dotyczące
   ww. problematyki i skierować je do dzieci, rodziców i opiekunów,
- w przypadku występowania trudności w rozwiązywaniu problemu np. w rodzinach o niskim
   statusie socjoekonomicznym należy podjąć współpracę z władzami samorządowymi
   (pomocą społeczną), w celu udzielenia wsparcia tym rodzinom w rozwiązywaniu problemu
   wszawicy wśród wszystkich domowników.

W razie potrzeby, w trudnych sytuacjach (duży zasięg występowania wszawicy, przewlekłe jej występowanie, trudne do rozwiązania przypadki), dyrekcja placówki może zwrócić się o wsparcie do właściwej terenowo powiatowej stacji sanitarno – epidemiologicznej.



                                                                                                               z up. Głównego Inspektora Sanitarnego
                                                                                                                                                                                        Witold Tomaszewski




Komunikat w sprawie decyzji GIS o wstrzymaniu na terenie całego kraju sprzedaży wszystkich alkoholi dostępnych w punktach sprzedaży detalicznej, hurtowej oraz w punktach gastronomicznych pochodzących z Republiki Czeskiej, z wyjątkiem piwa i wina.
MINISTERSTWO ZDROWIA
PODSEKRETARZ STANU
Igor Radziewicz-Winnicki

    

Warszawa, 16 września 2012 r.


KOMUNIKAT
w sprawie decyzji GIS o wstrzymaniu na terenie całego kraju sprzedaży wszystkich alkoholi dostępnych w punktach sprzedaży detalicznej, hurtowej oraz w punktach gastronomicznych pochodzących z Republiki Czeskiej, z wyjątkiem piwa i wina.

W związku z przypadkami zatrucia alkoholem metylowym w Republice Czeskiej, którego źródłem jest sfałszowany alkohol wprowadzony do sprzedaży na terenie Czech konieczne jest podjęcie szczególnych środków ostrożności. Alkohol metylowy, który znajduje się w sfałszowanych markach kilku wyrobów wysokoprocentowego alkoholu jest niebezpieczną trucizną, której spożycie może być śmiertelne. Ze względów bezpieczeństwa Ministerstwo Zdrowia zaleca powstrzymanie się od konsumpcji jakiegokolwiek alkoholu pochodzącego
z Republiki Czeskiej.

Władze Czeskie w piątek 14 września 2012 roku wprowadziły zakaz sprzedaży alkoholu wysokoprocentowego.

W związku z powyższym w dniu 16 września br. Główny Inspektor Sanitarny wydał decyzję o wstrzymaniu na terenie całego kraju sprzedaży wszystkich alkoholi dostępnych w punktach sprzedaży detalicznej, hurtowej oraz w punktach gastronomicznych pochodzących z Republiki Czeskiej, z wyjątkiem piwa i wina.

Decyzja GIS jest wydana na podstawie art. 27c ust. 1 oraz art. 31a ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263, z późn. zm.) w zw. z art. 104 § 1, art. 107 § 1 oraz art. 108 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późń. zm.);

W przypadku podejrzenia zatrucia alkoholem metylowym należy udać się do najbliższego szpitala lub wezwać karetkę Pogotowia Ratunkowego. Jedynie podjęcie wczesnego leczenia może uchronić osoby zatrute przed poważnymi konsekwencjami.

Z upoważnienia
Ministra Zdrowia
Igor Radziewicz-Winnicki
Podsekretarz Stanu
 
GIS PR-073-35/MB/12 Decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego dotycząca wstrzymania wprowadzania do obrotu na całym terenie Rzeczpospolitej Polskiej, na okres 1 miesiąca, napojów alkoholowych o zawartosci powyzej 20% alkoholu wyprodukowanych na terytorium R

GIS PR-073-35/MB/12                                                               Warszawa, dnia 16 września 2012 r.
Decyzja Głównego Inspektora Sanitarnego dotycząca wstrzymania wprowadzania do obrotu na całym terenie Rzeczpospolitej Polskiej, na okres 1 miesiąca, napojów alkoholowych o zawartosci powyzej 20% alkoholu wyprodukowanych na terytorium Republiki Czeskiej.


DECYZJA

Na podstawie art.27c ust.1 oraz art.31a ust.1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej
(Dz. U. z 2011 r. Nr 212, poz. 1263, z późn. zm.) w zw. z art. 104 $1, art. 107 $1 oraz art. 108 $1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.):


1) wstrzymuję wprowadzanie do obrotu na całym terenie Rzeczpospolitej Polskiej, na okres 1 miesiąca, napojów alkoholowych o zawartosci powyzej 20% alkoholu wyprodukowanych na terytorium Republiki Czeskiej;
2) decyzji w pkt 1 nadaję rygor natychmiastowej wykonalnosci
Uzasadnienie

W dniu 16 września 2012 r. w zwiazku z uzyskaniem przez Głównego Inspektora Sanitarnego, w ramach wykonywanych zadań, informacji o wystąpieniu na terytorium Republiki Czeskiej przypadków zagrozenia życia i zdrowia ludzi, spowodowanych wprowadzeniem do obrotu skazonego alkoholu oraz odnotowanymi przypadkami śmiertelnych zatruć tymi produktami, Główny Inspektor Sanitarny uznał za zasadne wydanie decyzji zabezpieczajacej obywateli Rzeczypospolitej Polskiej oraz osób przebywających na terenie Rzeczypospolitej Polskiej przed skutkami spozycia ww. napojów alkoholowych. Z tych też względów , korzystajac z zagwarantowanych ustawowo kompetencji, Główny Inspektor Sanitarny uznał za w pełni uzasadnione wydanie decyzji administarcyjnej wstrzymujacej wprowadzanie do obrotu na całym terytorium Rzeczypospolitej Polskiej napojów alkoholowych o zawartości powyzej 20% alkoholu, które zostały wyprodukowane na terenie Republiki Czeskiej. Wstrzymanie wprowadzania do obrotu nastapi na okres 1 miesiaca, tj. okres w ciagu którego wykonane zostaną niezbędne badania nad zawartoscią zabezpieczonych napojów alkoholowych, w celu potwierdzenia czy stwarzają one realne zagrozenie dla życia i zdrowia ludzi.
Niniejszej decyzji został nadany rygor natychmiastowej wykonalności, co jest niezbędne ze wzgladu na ochronę zdrowia i życia ludzkiego oraz potrzebę doraźnego działania, majacego na celu przeciwdziałanie skutkom jakie moze spowodować spozycie skazonego alkoholu (art. 108 $ 1 k.p.a.).
Przepis art. 27c ust.1 i 31a ust. 1 ustawy  o Państwowej Inspekcji Sanitarnejuprawnia Główneg Inspektora Sanitarnego do wydania generalnego aktu administracyjnego, stanowiacego wyraz doraźnego, profilaktycznego działania (tak m.in. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 7 grudnia 2011 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/WA 1830/11). Działąnie zapobiegawcze, podjęte na podstawie niniejszej decyzji, znajdujacej swoje prawne uzasadnienie w art. 27c ust. 1 i art. 31a ust.1 ustawy o Państowej Inspekcji Sanitarnej, pozwoli zatrzymać produkty, zabezpieczyć ich próbki i nakazać zaprzestanie dzioałalności w tym zakresie (art.27c ust.3), na czas niezbędny do przeprowadzenia oceny i badań bezpieczeństwa produktów.
p.o. Głównego Inspektora Sanitarnego
Marek Posobkiewicz



Otrzymują:
Według rozdzielnika:
- Państwowi Wojewódzcy Ispektorzy Sanitarni
- Państwowi Powiatowi Ispektorzy Sanitarni
- Państwowi Graniczni Ispektorzy Sanitarni


Pouczenie: Strona, która uważa,że niniejsza decyzja narusza prawo, może wnieść do Głównego Inspektora Sanitarnego wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 14 dni od dnai doręczenia niniejszej decyzji.


Zasady bezpieczeństwa podczas upałów

ZASADY BEZPIECZEŃSTWA PODCZAS UPAŁÓW

Podczas upałów, gdy temperatura powietrza osiąga 30ºC i więcej, nasila się ryzyko udaru cieplnego i przegrzania organizmu. W tym czasie należy otoczyć szczególną troską dzieci, osoby starsze i chore. Stosowanie poniższych zasad pozwoli uniknąć udaru cieplnego lub przegrzania organizmu.
PRZYSTOSOWANIE DOMU LUB MIESZKANIA
• Utrzymywanie temperatury powietrza w pomieszczeniach do 32°C
w dzień i do 24°C w nocy;
• odsłanianie i otwieranie okien w nocy i wcześnie rano, gdy na zewnątrz
temperatura powietrza jest niższa;
• zamykanie oraz zasłanianie okien zasłonami lub żaluzjami, również
w klimatyzowanych pomieszczeniach;
• wyłączanie w miarę możliwości sztucznego oświetlenia
i urządzeń elektrycznych.


UNIKANIE UPAŁU
• Przebywanie w najchłodniejszych pomieszczeniach w domu;
• unikanie forsownego wysiłku fizycznego;
• unikanie wychodzenia na zewnątrz w czasie największych upałów,
w szczególności między godziną 10:00 a 15:00;
• spędzanie w miarę możliwości 2–3 godzin w chłodnym miejscu
(np. w klimatyzowanych budynkach użyteczności publicznej);
• stosowanie kosmetyków z wysokim filtrem UV;
• nigdy nie należy zostawiać dzieci ani zwierząt w samochodach,
nawet na chwilę.


UDZIELANIE POMOCY
• Jeśli w Twoim otoczeniu mieszkają osoby w podeszłym wieku, chore
lub samotne – odwiedzaj je i w razie potrzeby udziel pomocy;
• przechowywanie leków w temperaturze poniżej 25°C lub w lodówce
(należy zapoznać się z instrukcją zamieszczoną na opakowaniu);
• w przypadku wystąpienia objawów, takich jak: zawroty głowy, nudności,
przyspieszona akcja serca lub stan podgorączkowy, należy natychmiast
udać się do chłodnego miejsca, zwilżyć twarz, ręce i nogi, a następnie
zwrócić się o pomoc do najbliższego punktu opieki medycznej;
• do osoby, która majaczy, ma drgawki, gorącą i suchą skórę,
traci przytomność, niezwłocznie należy wezwać lekarza lub
pogotowie ratunkowe;
• podczas oczekiwania na przybycie lekarza lub pogotowia należy:
∙ przenieść osobę w chłodniejsze miejsce,
∙ ułożyć na plecach z nogami i miednicą uniesionymi wyżej niż tułów,
∙ obniżać temperaturę ciała poprzez:
- przyłożenie zimnych okładów w okolice szyi, pach i pachwin,
- nieprzerwane wachlowanie,
- spryskiwanie skóry wodą o temperaturze 25–30 °C.
∙ nie należy podawać żadnych leków,
∙ osobę, która straciła przytomność należy ułożyć na boku.


CHŁODZENIE I NAWADNIANIE ORGANIZMU
• Branie częstych, chłodnych pryszniców lub kąpieli oraz stosowanie chłodnych okładów na ciało;
• noszenie jasnych, lekkich, luźnych, bawełnianych lub lnianych ubrań oraz nakrycia głowy i okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV;
• noszenie wygodnego i przewiewnego obuwia;
• picie dużej ilości wody;
• unikanie spożywania napojów alkoholowych;
• spożywanie chłodnych, lekko solonych potraw oraz owoców i warzyw o wysokiej zawartości potasu (pomidory, pomarańcze, sałaty, ogórki, marchew);
• przechowywanie żywności, szczególnie łatwo psującej się, w warunkach chłodniczych;
• utrzymywanie higieny osobistej.

ulotka opracowana przez GIS na podstawie materiałów WHO

SKUTKI ZDROWOTNE WYNIKAJĄCE Z NADMIERNEGO PROMIENIOWANIA ULTRAFIOLETOWEGO (UV)

SKUTKI ZDROWOTNE WYNIKAJĄCE Z NADMIERNEGO PROMIENIOWANIA ULTRAFIOLETOWEGO (UV)
 
SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA WYSTĘPOWANIA NOWOTWORÓW SKÓRY

Nowotwory skóry stanowią ok. 10% wszystkich nowotworów złośliwych wykrywanych u ludzi. W skali globalnej w 2000 r. zdiagnozowano ponad 200 tys. przypadków czerniaka.
W Polsce stwierdza się ponad 10 tys. nowych zachorowań rocznie. Częstość zachorowania na czerniaka wzrasta co roku na świecie o ok. 4-5 %.
Na całym świecie z powodu chorób wywołanych przez słońce, każdego roku umiera ok. 60 tys. osób, a najwięcej tych zgonów (48 tys.) spowodowane jest przez czerniaka.
W Polsce liczba zgonów z powodu czerniaka wynosi 1,5 tys. osób rocznie (dane WHO).
Czerniak jest nowotworem złośliwym wywodzącym się z melanocytów - komórek barwnikowych produkujących melaninę. To jeden z najrzadziej występujących nowotworów skóry, ale też najbardziej niebezpieczny. W przedziale wieku 25-35 lat, czerniak jest najczęstszym nowotworem, na który chorują kobiety. Wykryty odpowiednio wcześnie jest w 90% wyleczalny. W Polsce jednak wykrywa się go zbyt późno, co znacznie pogarsza wyniki leczenia. W profilaktyce czerniaka bardzo ważną rolę odgrywa samokontrola zmian. Około 40-50% przypadków czerniaka, powstaje z istniejących lub nowopowstałych zmian barwnikowych na skórze.
W związku z nadmiernym korzystaniem z solariów przez młodzież przed ukończeniem 18 roku życia istnieje konieczność zwiększenia działań informacyjno-edukacyjnych, prowadzących do zmniejszenia występowania niekorzystnych skutków zdrowotnych z tego powodu. Działania edukacyjne powinny być skierowane do młodzieży, ale także do rodziców oraz właścicieli solariów.
Zgodnie z dotychczasowym stanem wiedzy, niewielkie ilości promieniowania UV są korzystne dla zdrowia i odgrywają istotną rolę w wytwarzaniu witaminy D. Jednak nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV prowadzi do niekorzystnych konsekwencji zdrowotnych.
Promieniowanie UV jest odpowiedzialne w ponad 80% za starzenie się skóry i powstanie zmarszczek.
 

RODZAJE PROMIENIOWANIA ULTRAFIOLETOWEGO:
Są trzy rodzaje promieniowania UV, z czego promieniowanie UVC jest niemal całkowicie pochłaniane przez warstwą ozonową atmosfery, nie występuje więc w świetle słonecznym docierającym do powierzchni Ziemi.
Naturalnym źródłem promieniowania UV jest głównie promieniowanie UVA stanowiące ok. 95% - promieniowanie o najdłuższej fali i mniejszej energii. Jego natężenie jest stałe przez cały dzień, niezależnie od czynników pogodowych i pory roku. Przenika przez chmury, szyby okienne czy samochodowe, jak również przenika do głębszych warstw skóry, aż do poziomu skóry właściwej. Nie wywołuje jednak rumienia, a efekty jego niekorzystnego działania są zauważalne dopiero po latach, ponieważ dawki promieniowania UVA kumulują się. Ten rodzaj promieniowania przyczynia się również do reakcji fotouczulających i jest główną przyczyną fotostarzenia się skóry.
Trzecim rodzajem promieniowania jest promieniowanie UVB (ok. 5%) - charakteryzujące się krótszą falą i większą energią a tym samym jest znacznie bardziej niebezpieczne dla zdrowia. Najsilniej działa ono w godzinach 10:00-15:00, a w okresie letnim jego natężenie jest zdecydowanie wyższe. Można się przed nim częściowo ochronić, bowiem jest ono filtrowane przez chmury, szyby okienne czy samochodowe. Ten rodzaj promieniowania UV nie wnika głęboko w skórę, działa głównie na poziomie naskórka. Na skutki jego niekorzystnego działania nie trzeba długo czekać. Promieniowanie UVB odpowiedzialne jest za poparzenia skóry i wystąpienie rumienia posłonecznego. Ponadto powoduje zmniejszenie odpowiedzi immunologicznej organizmu, co może predysponować do wystąpienia zmian nowotworowych skóry oraz innych organów (może być jednym z powodów występowania np. zaćmy).

 

ZDROWOTNE KONSEKWENCJE NARAŻANIA NA PROMIENIOWANIE UV:
·       fotostarzenie się skóry - czyli przedwczesne starzenie się skóry spowodowane wieloma procesami zachodzącymi pod wpływem promieniowania  ultrafioletowego
·      nowotwory skóry - nadmierna ekspozycja na promieniowanie UV może prowadzić do przewlekłych zmian skórnych o charakterze nowotworowym jak: czerniak złośliwy, rak podstawnokomórkowy, rak kolczystonabłonkowy
·       przebarwienia skóry - pojawiają się w przypadku nadmiernego przebywania na słońcu lub intensywnego, długotrwałego korzystania z solarium
·       zaskórniki - promieniowanie UV ma wpływ na wzrost ilości pojawiających się zaskórników na skórze
·       nadprodukcja wolnych rodników - czyli reaktywnych form tlenu, które powodują utlenianie, drobne uszkodzenia i degenerację włókiem kolagenowych. Pogarszają stan skóry, przyspieszają jej starzenie
·       immunosupresja - zwiększona ekspozycja na promieniowanie UV prowadzi do osłabienia układu odpornościowego. Udowodniono, ze intensywne opalanie się prowadzi do reaktywacji wirusa opryszczki - Hermes Simplex Virus. Poziom osłabienia odporności organizmu przez promieniowanie UVB zależy od indywidualnych i genetycznych uwarunkowań
·       fotodermatozy - nienowotworowe choroby skóry, wynikające z powstających w organizmie szkodliwych związków, aktywujących się pod wpływem promieni UV
·      choroby oczu - wykazano, że istnieje zależność między zaćmą a nadmierną ilością promieniowania UVB. Dlatego tak ważna jest ochrona oczu za pomocą okularów przeciwsłonecznych, które wyposażone są w specjalne filtry. Na całym świecie rocznie ok. 12-15 ml osób oślepło z powodu zaćmy, z czego 20% może być spowodowane działaniem promieniowania słonecznego
·       rumień i oparzenia słoneczne
·       reakcje fotouczulające.

   

Dzieci i młodzież są szczególnie narażone na szkodliwy wpływ promieniowania UV. Nadmierna ekspozycja młodzieży na słońce, szczególnie sztuczne, może przyczynić się do powstania raka skóry w późniejszym wieku. Mechanizmy dowodzące tej zależności nie są do końca jasne, ale pewne jest, ze skóra jest bardziej podatna na szkodliwe skutki promieniowania UV w okresie rozwojowym. Narażenie na długotrwałą ekspozycję na promieniowanie UV (zarówno naturalne i sztuczne) w okresie dzieciństwa i dojrzewania, znacząco zwiększa ryzyko wystąpienia czemiaka i innych nowotworów skóry w późniejszym wieku, a w/w predyspozycja zwiększa się u osób narażonych na promieniowanie UV przed ukończeniem 18 roku życia.
Z Konwencji o Prawach Dziecka przyjętej przez Organizację Narodów Zjednoczonych wynika, że dzieci i młodzież na wszystkich etapach rozwoju, od poczęcia aż do 18 r.ż., mają prawo do korzystania z najwyższego, możliwego do osiągnięcia poziomu ochrony zdrowia i bezpiecznego środowis
ka.
 

ZALECANE ŚRODKI CHRONIĄCE PRZED NADMIERNYM PROMIENIOWANIEM UV (WG WHO):

·       należy ograniczyć czas przebywania w słońcu szczególnie koło południa, w godz. 10:00-14:00
·       należy robić przerwy w opalaniu się, częściej przebywać w cieniu 
·       należy nosić ubrania ochronne, bawełniane, nie eksponować całego ciała, szczególnie chronić oczy, twarz, szyję
·       należy nosić okulary przeciwsłoneczne z panelami bocznymi, które stanowią 99-100% ochrony przed UVA i UVB dla oczu
·       należy używać kremów ochronnych o szerokim spektrum ochrony przeciwsłonecznej, filtry słoneczne nie powinny być jednak wykorzystywane do wydłużania czasu spędzonego na słońcu
·       należy unikać korzystania ze sztucznego promieniowania UV w solariach. WHO zaleca wprowadzenie zakazu ich stosowania przez młodzież w wieku szkolnym
·       należychronić niemowlęta i dzieci już od najmłodszych lat i uczyć je wraz z wiekiem racjonalnego korzystania ze słońca.

Uważajmy na zatrucia pokarmowe
 
Zatrucia pokarmowe

Zatruciem pokarmowym nazywamy ostre schorzenie przewodu pokarmowego, występujące w krótkim czasie po spożyciu potraw lub produktów spożywczych zawierających chorobotwórcze bakterie, toksyny, pasożyty, rotawirusy lub zanieczyszczenia chemiczne. Najczęstszą przyczyną zatruć pokarmowych w Polsce są bakterie i wirusy: salmonella, campylobacter, pałeczka czerwonki, pałeczka okrężnicy, gronkowiec złocisty, laseczka jadu kiełbasianego, listeria oraz rotawirusy.

Chorobotwórcze drobnoustroje, a zwłaszcza wytwarzane przez nie toksyny wywołują zwykle podrażnienie i ostry stan zapalny błony śluzowej żołądka i jelit. Stan zapalny powoduje wzrost przepuszczalności ściany jelit. Woda z osocza krwi przechodzi wówczas z naczyń krwionośnych do światła jelita, a drobnoustroje i ich toksyny są usuwane z wymiotami i biegunką. Czas, jaki upływa od chwili spożycia zatrutego pokarmu do wystąpienia objawów, różni się w zależności od rodzaju drobnoustroju. Najczęściej wynosi 6-36 godzin.
W ciepłej porze roku bakterie rozwijają się szybciej i zakażają tzw. wrażliwe surowce dla przetwórstwa spożywczego – np. jaja, mięso, mleko, itp. Najwięcej zatruć pokarmowych powodują nieświeże wyroby cukiernicze z dodatkiem kremów, lody przygotowywane metodą nieprzemysłową (nie z proszku), garmażeryjne sałatki jarzynowe z majonezem oraz potrawy   z jaj, mięsa, ryb, ich przetwory i konserwy. Są one narażone na szybkie zepsucie ze względu na dużą zawartość wody i skład chemiczny, stanowiący dobre podłoże do rozwoju mikroorganizmów. W związku z tym latem zdarza się więcej zaburzeń przewodu pokarmowego związanych ze spożyciem pokarmów zawierających substancje szkodliwe dla zdrowia.

 

Salmonella
 

W naszym kraju bakterie Salmonella enterica (zwane też pałeczkami paraduru ) są odpowiedzialne za większość zatruć pokarmowych. Bakterie te znajdują się głównie w mięsie i jego przetworach, drobiu, jajach i ich przetworach (majonezy, kremy, lody) oraz w rybach, twarogach, serach twardych, miękkich i topionych, a nawet w sokach owocowych.           Zakażona żywność niczym się nie różni od zdrowej. Do zakażenia naszego układu trawiennego wystarczy ok. 20 bakterii. Objawy zatrucia występują najczęściej 6-72 godzin po spożyciu zanieczyszczonego pokarmu. Początek choroby jest nagły i manifestuje się wodnistą biegunką, tępymi bólami brzucha, mdłościami i wymiotami. Zaburzeniom pokarmowym zwykle towarzyszy gorączka (do 39°C), ból głowy, dreszcze, ogólne rozbicie. Burzliwe objawy ustępują po 2-3 dniach, ale wyzdrowienie - w lżejszych przypadkach - następuje po 7 dniach.      O rozpoznaniu decyduje dodatni wynik posiewu z krwi i stolca. Po przebyciu choroby pałeczki mogą być wydalane z kałem przez kilka tygodni lub miesięcy i mogą zakażać otoczenie. Leczenie na ogół ogranicza się do prawidłowego nawadniania i żywienia. Wbrew powszechnej opinii zakażenie pałeczkami Salmonelli nie wymaga stosowania antybiotyków, jeśli nie chory nie ma obniżonej odporności. Leczenie antybiotykami takie należy rozważyć u niemowląt, w przypadku uogólnionienia się zakażenia, oraz u dzieci i dorosłych z obniżoną odpornością (po przeszczepach, w podeszłym wieku, itp.). Zagrażają wówczas powikłania w postaci objawów toksycznych, zaburzeń gospodarki wodno-elektrolitowej, posocznicy. Ciężej chorzy wymagają leczenia szpitalnego.
 

Campylobacter
 
W ostatnich latach nastąpił ogromny wzrost liczby zakażeń pokarmowych, których przyczyną są bakterie rodzaju Campylobacter, głównie gatunku Campylobacter jejuni. Campylobacter jejuni upodobała sobie tuszki drobiu, mleko, wody gruntowe. Szczyt zachorowań przypada na miesiące letnie. Szacuje się, że stanowią one najczęstszą przyczynę biegunek w Stanach Zjednoczonych, w Europie natomiast wywołują około 1% biegunek. Wywołuje objawy ostrej biegunki, gdy w naszym przewodzie znajdzie się około 500 tych mikroorganizmów. Campylobacter jejuni wywołuje ostre zapalenie żołądka i jelit, często o groźnym przebiegu, pozostawiające owrzodzenia. Objawy powodowane przez Campylobacter jejuni przypominają - szczególnie u dzieci - ostre zapalenie wyrostka robaczkowego. Okres upływający od momentu wniknięcia bakterii do przewodu pokarmowego do wystąpienia pierwszych objawów jest bardzo długi i wynosi często 2 do 4 dni. Do najczęściej obserwowanych objawów należą: gorączka, nudności, utrata łaknienia, złe samopoczucie, bóle brzucha (przerywane, o charakterze skurczowym), biegunka (zwykle około 10 luźnych stolców, w 50% przypadków krwawych), bóle mięśniowe, bóle głowy. Objawy takie trwają od 1 do 21 dni. Najczęściej jednak ustępują po upływie tygodnia.

 
Czerwonka
 
Czerwonka - wysoce zakaźna choroba "brudnych rąk". Źródłem zakażenia jest kontakt z chorym człowiekiem lub zakażoną przezeń żywnością. Przyczyną wywołanej przez nią biegunki   są różne gatunki pałeczki czerwonki (Shigella). Bakteria ta rozprzestrzenia się wraz z wydalaniem kału przez nosicieli i osób chorych, a do zakażenia dochodzi najczęściej metodą "brudnych rąk", poprzez zainfekowane pożywienia, czy wody gruntowe. Shigella zakaża najczęściej sałatki, surowe, warzywa, mleko i nabiał, drób, wody gruntowe w najbliższej okolicy.   W odróżnieniu od salmonelli, aby doszło do zakażenia wystarczy kilka (ok. 10) bakterii ! Shigella wytwarza dwa rodzaje toksyn: enterotoksynę i tzw. toksynę Shiga. Objawy choroby pojawiają się już w ciągu kilkunastu godzin od zakażenia. Są nimi częste skąpe wodniste stolce. Po początkowym okresie wodnistej biegunki, wysokiej gorączki, osłabienia, w ciągu 24 godzin dochodzi zwykle do wystąpienia parcia na stolec oraz zapalenia jelita grubego manifestującego się stolcami z krwią. Stolce bywają bolesne, z domieszką śluzu i niewielkich ilości krwi. Podstawą rozpoznania jest dodatni wynik badania bakteriologicznego kału. W przypadku czerwonki problemem jest nie tyle sama choroba, ale jej szybkie rozprzestrzenianie się w dużych skupiskach ludzi - na obozach, koloniach, w akademikach, hotelach. Toteż w przypadku zakażeń wywołanych przez pałeczki czerwonki natychmiastowe leczenie przeciwbakteryjne (antybiotykoterapia) jest bezwzględnie konieczne.

 
Pałeczka okrężnicy
 
Pałeczka okrężnicy (Escherichia coli) jest powszechnie występującą w naszym przewodzie pokarmowym bakterią, zazwyczaj nie sprawiającą nam kłopotu, dopóki nie namnoży się w pokarmach, które spożyjemy - w mięsie, mleku oraz różnego rodzaju ich przetworach. Zakażamy się najczęściej jedząc zakażone niedosmażone mięso, mielone mięso wołowe, surowe mleko. Szczególnie narażone na nie są osoby, które korzystają z ulicznych punktów sprzedaży typu fast-food. Do wywołania objawów chorobowych wystarczy około 10-15 drobnoutrojów. Jednym z najniebezpieczniejszych drobnoustrojów, jest jej odmiana - serotyp O157:H7. Ta odmiana pałeczki jest bardzo groźna, głównie ze względu na produkcję niebezpiecznej toksyny SLT. Ten typ bakterii coli jest często składnikiem normalnej flory bakteryjnej bydlęcego przewodu pokarmowego. Czasami dostaje się do mięsa wołowego, gdy podczas uboju zetknie się z nim zawartość jelit. Ryzyko zakażenia mięsem, które jest dokładnie usmażone, jest praktycznie zerowe. Natomiast krwiste befsztyki niedokładnie wysmażone kotlety mielone czy hamburgery mogą zawierać zakaźną bakterię. Niebezpieczną bakterię znaleziono także w: niepasteryzowanym mleku, jogurcie, salami czy nawet w winie z jabłek, które tradycyjnie uważano za bezpieczne bakteriologicznie. Mikroorganizm wytwarza toksynę SLT Bardzo podobną do toksyny Shigelli. Zakażenia Escherichia coli O157:H7 w wyniku produkcji toksyny powodują niebepieczne dla zdrowia komplikacje w postaci tzw. zespołu hemolityczno-uremicznego (HUS). W jego efekcie u około 10% zakażonych, a najczęściej są to dzieci, dochodzi do poważnego uszkodzenia nerek. Osoby, u których wystąpił HUS, często do końca życia skazane są na dializy, a nawet mogą wymagać przeszczepów nerek. Charakterystycznymi objawami są wymioty oraz bolesna, często krwawa biegunka. Objawy występują po 12-72 godzinach od spożycia zakażonej potrawy i utrzymują się do 10 dni. Pacjenci często wymagają hospitalizacji. Zatrucia mogą prowadzić do poważnych uszkodzeń nerek.

 
Gronkowiec złocisty
 
Gronkowce (Staphylococcus aureus) dzielimy na koagulazo-ujemne i koagulazo-dodatnie. Gronkowce koagulazo-dodatnie, np. gronkowiec złocisty są najbardziej chorobotwórcze, ze względu na silnie trującą toksynę, jaką wytwarza. Gronkowce występują wszędzie i wszędzie zakażają, są obecne w powietrzu, kurzu, ściekach, wodzie, mleku, mięsie i innych produktach spożywczych. Głównymi nosicielami gronkowców są ludzie (i zwierzęta). Gronkowiec występuje bezobjawowo w nosie i gardle, na włosach i na skórze zdrowych osobników. Zagrożenie dla zdrowia pojawia się jednak dopiero, gdy gronkowiec napotka odpowiedni pokarm, w którym szybko się rozwija i wytwarza silnie trującą toksynę. Źródłem skażenia żywności jest najczęściej pracownik wytwórstwa spożywczego oraz sprzęt i powierzchnie produkcyjne do wytwarzania żywności. Tą drogą pożywką dla gronkowca złocistego staja się popularne pokarmy: lody, ciastka z kremem i budyniem, jajka i sałatki garmażeryjne. Ponadto: mleko i nabiał, mięso i przetwory mięsne ("tatar", kotlety mielone), wędliny (np. kaszanki, salceson), drób oraz przetwory z ryb. Zatrucie występuje szybko po spożyciu zakażonego pokarmu (1–6 godzin). Początkowo pojawiają się intensywne wymioty, bóle nadbrzusza i biegunka. Temperatura jest tylko nieznacznie podwyższona, może być też obniżona. Zatrucie szczepami gronkowca może spowodować zapaść i zagrożenie zgonem. W sytuacjach ostrych zakażeń z silnym odczynem zapalnym i zagrożeniem życia, konieczna jest hospitalizacja. Chory może otrzymać pomoc w postaci leku przeciwbakteryjnego, jakim są penicyliny półsyntetyczne lub cefalosporyny.

 
Jad kiełbasiany
 
Najpoważniejszym zagrożeniem są zatrucia wywołane przez toksynę bakterii o nazwie laseczka zgorzeli gazowej i jadu kiełbasianego, występującą w nieodpowiednio wysterylizowanych konserwach mięsnych, niedopieczonych mięsach i rybach, pozostawionych w temperaturze otoczenia. Zwiastunem zakażenia konserw są zwykle "wdęcia" konserw. Laseczka jadu kiełbasianego to inaczej Clostridium botulinum. Zabójcze dla zdrowia i życia są miliardowe części grama toksyny, jaką wytwarza laseczka jadu kiełbasianego tzw. nanogramy. Zatrucie może zakończyć się zgonem. Śmiertelna dawka toksyny jadu kiełbasianego wynosi bowiem tylko 0,000001 g. Trucizny są odporne na ogrzewanie, aby je zlikwidować trzeba by gotować zakażoną żywność przez 5 godzin. Wbrew swej nazwie laseczki jadu kiełbasianego spotyka się nie tylko w wędlinach, ale także w różnych konserwach warzywnych czy rybnych, często przygotowywanych w domu (weki), peklowanym mięsie, serach dojrzewających. Jad kiełbasiany wykryto już w wielu rodzajach żywności, takich jak: kukurydza w puszcze, papryka, zielona fasolka, zupy, buraki, szparagi, grzyby, dojrzałe oliwki, szpinak, tuńczyk, mięso kurczaka, kurze wątróbki oraz pasztet z wątróbek, wędliny, szynka, kiełbasa, faszerowane bakłażany, homary, oraz wędzone i solone ryby. Zawsze zwracamy uwagę na tzw. wdęcia puszek wskazujące na zagrożenie rozwojem laseczki jadu kiełbasianego. Okres wylęgania choroby waha się od kilku godzin do kilku dni. Najpierw występują ogólne zaburzenia trawienne: ucisk w żołądku, odbijania, wymioty, biegunka, potem dochodzą do tego zaburzenia widzenia, suchość w ustach, wzdęcia brzucha, zaparcia, zatrzymanie moczu, porażenie oddychania. W razie podejrzenia zatrucia jadem kiełbasianym należy niezwłocznie udać się do szpitala. Niezbędna jest szybka pomoc lekarska.

 
Listeria monocytogenes
 
Ta bakteria jest trudna do wykrycia i eliminacji z otoczenia człowieka, gdyż stale bytuje w jelitach wielu ludzi i zwierząt i na ogół nie przysparza kłopotów. Zaczyna zagrażać zdrowiu, gdy znajdzie pożywkę i zaczyna się intensywnie namnażać w pokarmach. Dawka toksyczna to około 1000 komórek bakterii w naszym przewodzie pokamowym. Listeria monocytogenes może być postrachem osób dbających o higienę kuchni, gdyż rozwija się również w temperaturze panującej w lodówce. Jak też dlatego, żę upodobała sobie mleko, sery, lody, surowe warzywa, kiełbasę, drób, mięso, ryby - a więc większość wrażliwych na temperaturę pokarmów, które przychowujemy w lodówce. Objawy zakażania pokarmowego bakterią imitują objawy grypy: wysoka gorączka, bóle stawówi mięśni, kaszel, itp. Objawy pojawiają się od 4 godzin do kilku dni po spożyciu zakażonego pokarmu. Powikłaniem zakażenia bakterią Listeria monocytogenes może być uszkodzenie płodu u kobiet ciężarnych. Bateria zagraża także swymi objawami zdrowiu niemowląt, osób starszych i chorych. Na szczęście zakażenia tym drobnoustrojem są rzadkie.

 
Zasady samoobrony przed zakażeniami pokarmowymi

 

- codzienna ostrożność
- zakażone produkty mają czasem smak i zapach zjełczałego tłuszczu – takich unikajmy!
- unikajmy puszek, które mają wzdęte wieczka.
- najtańszy "antybiotyk" to mycie rąk po wyjściu z ubikacji i przed przygotowaniem posiłków.


 

Higiena kuchni
 
- Utrzymywanie w czystości naczyń, sprzętów kuchennych i samej kuchni (ulubionym siedliskiem bakterii są wilgotne gąbki, zmywaki, drewniane deski do krojenia mięsa)
- Myjmy dokładnie owoce i warzywa - bakterie, a także pleśnie i drożdże, występują też na warzywach i owocach, szczególnie w miejscach uszkodzeń miąższu i skórki. Są to np. bakterie fluoryzujące, gnilne, przetrwalnikowe, które mogą być przyczyną duru brzusznego, czerwonki, żółtaczki.
- Nie trzymajmy produktów w otwartych puszkach. Jeżeli nie zostały spożyte od razu, należy przełożyć je na talerz i przechować w lodówce do kilkunastu godzin.
- Konserwy przygotowywane w domu najlepiej sterylizować przez 3 kolejne dni, w odpowiednio wysokiej temperaturze. Jeżeli je tylko pasteryzujemy, trzeba je przechowywać w temperaturze poniżej 5°C.

 
Zasada ograniczonego zaufania do producenta
 
- Unikamy lodów, kremówek i innych ciastek pochodzących od nieznanych wytwórców i przygodnych sprzedawców.
- Nie należy kupować mięsa, drobiu i ryb niewiadomego pochodzenia.
- Sprawdzajmy datę przydatności żywności do spożycia.

 
Zasada szybkiej konsumpcji
 
Niekiedy unikniemy zakażenia, jeśli łatwo psujący się produkt spożywczy spożyjemy zgodnie z wskazaniem na opakowaniu - lub możliwie bezzwłocznie. Przykładowo Listeria żyjąca w glebie i wodzie niekiedy pojawia się w lodówkach i zakaża czasem ser pleśniowy, nawet mleko UHT pozbawione jakiejkolwiek mikroflory. Po otwarciu aseptycznego opakowania UHT należy więc jak najszybciej wypić mleko.


Źródło artykułu: www.pfm.pl

 

 

 

Prawidłowe przechowywanie żywności

 

Bezpieczne przechowywanie żywności
 
 
Prawidłowe przechowywanie żywności w lodówce
 
Przechowywanie w lodówce jest ważnym sposobem utrzymywania żywności w sposób bezpieczny. Niska temperatura  ułatwia utrzymanie świeżości i spowalnia wzrost szkodliwych mikroorganizmów. Ten sposób przechowywania nie zmienia właściwości żywności.
Właściwa temperatura wewnątrz lodówki  to 50 C na środkowej półce.  Jednak temperatura nie jest taka sama w każdym miejscu wewnątrz lodówki. Uwzględniając te różnice, możesz przechowywać swą żywność w optymalnych warunkach.
Najbardziej zimnym miejscem w lodówce jest dolna półka znajdująca się ponad pojemnikami dla warzyw (20 C). Jest to miejsce przeznaczone dla świeżego mięsa i ryb. Ułożenie tych produktów na dole ma dodatkowe znaczenie – zapobiega to skapywaniu z nich treści na inne produkty.
Jaja, produkty mleczne, wędliny, ciastka oraz produkty oznakowane przy użyciu zwrotu „po otworzeniu przechowuj w lodówce” powinny być przechowywane na środkowych półkach (4-50 C) oraz na półce górnej (80 C). Szuflady na dole (do 100 C) są przeznaczone dla warzyw i owoców, które w niższych temperaturach mogłyby być uszkodzone. Pojemniki lub półki na wewnętrznej stronie drzwi lodówki (10 – 150 C) są przeznaczone dla produktów, które wymagają tylko lekkiego schłodzenia. Dotyczy to np. napojów, musztardy i masła.
Nie wkładaj do lodówki zbyt dużo pożywienia. Jeżeli jest ona przeciążona, co oznacza, że nie ma przestrzeni pomiędzy poszczególnymi produktami, to wtedy dochodzi do zaburzeń cyrkulacji powietrza, co z kolei zaburza osiągnięcie właściwej temperatury. Lodówka nie będzie pracować efektywnie,  jeżeli doprowadzimy do zbieranie się w niej szronu. Należy ją regularnie rozmrażać przy użyciu ciepłej wody z dodatkiem odrobiny octu, aby usunąć  zapachy.
Zwróć uwagę, że niektóre produkty nie wymagają przechowywania w lodówce, a nawet w takich warunkach tracą swą jakość. Są to np. egzotyczne owoce, pomidory, rośliny strączkowe, ogórki i cukinia.  Chleb przetrzymywany w lodówce szybciej czerstwieje. Warzywa i owoce, które powinny dojrzeć przed spożyciem, również powinny być przechowywane w temperaturze pokojowej.
W lecie należy pokrętło temperatury nastawić na silniejsze działanie niż w zimie. Zawsze upewniaj się, czy drzwi lodówki są szczelnie zamknięte. Otwieraj lodówkę tylko wtedy, gdy jest to niezbędne i zamykaj jak najszybciej.
Przed umieszczeniem w lodówce produkty należy owinąć lub przykryć, aby zapobiegać utracie wilgoci i smaku. Resztki jedzenia należy wkładać do czystych, szczelnych pojemników. Nie wkładaj do lodówki dużych ilości ciepłego pożywienia, ponieważ to podwyższa temperaturę w całej lodówce; najpierw schłódź żywność w temperaturze pokojowej (ale pamiętaj, że pozostałości produktów gotowanych powinny być umieszczane w lodówce w ciągu 2 godzin po ich przygotowaniu).

 

Zamrażanie produktów spożywczych

Mrożone warzywa i owoce, mrożone produkty garmażeryjne, lody - asortyment mrożonych produktów spożywczych w sklepach znacznie wzbogacił się od czasów wprowadzenia ich na rynek w latach trzydziestych ubiegłego wieku. Spróbujmy przyjrzeć się nieco bliżej procesowi mrożenia oraz roli zamrażania w przechowywaniu produktów, zapewniania ich różnorodności  i wygody w użyciu do procesów kulinarnych.
Zastosowanie chłodu do przechowywania produktów spożywczych sięga czasów prehistorycznych, kiedy to ludzie używali śniegu i lodu do przechowywaniu upolowanej zdobyczy.         Sir Francis Bacon zmarł podobno z powodu zapalenia płuc, którego nabawił się próbując zamrażać kurczaki poprzez okładanie ich lodem. Począwszy od lat 30-tych, po wynalezieniu metody szybkiego zamrażania, mrożonki są dostępne w handlu.

Dlaczego zamrażanie jest dobrym sposobem przechowywania produktów spożywczych?

Zamrożenie opóźnia psucie się produktów spożywczych zmniejszając aktywność enzymów uczestniczących w procesach prowadzących do zepsucia oraz zapobiega namnażaniu się w nich mikroorganizmów. Woda zawarta w produktach zamarzając tworzy drobne kryształki i staje się nieosiągalna dla bakterii, które potrzebują jej w swoich procesach metabolicznych. Jednak większość mikroorganizmów (poza pasożytami) przeżywa zamrażanie. Dlatego należy zachować ostrożność zarówno przed zamrożeniem jak i po rozmrożeniu produktu spożywczego.

 

W jaki sposób zamrażanie wpływa na wartość odżywczą produktu?

Zamrażanie tylko w niewielki sposób zmienia wartość odżywczą produktów spożywczych. Niektóre owoce i warzywa przed zamrożeniem należy sparzyć zanurzając j na krótko we wrzącej wodzie (czyli blanszować) aby unieczynnić enzymy i drożdże, które mogłyby powodować zepsucie produktu w zamrażarce. Ten proces powoduje straty zawartości witaminy C (15 d0 20%). Niezależnie od tych strat warzywa i owoce mrożone bezpośrednio po ich zebraniu zachowują wysoką wartość odżywczą, porównywalną do ich świeżych odpowiedników. Zbiór warzyw i owoców, ich sortowanie, transport i dostarczenie do sklepu zajmuje zwykle kilka dni a w tym czasie dochodzi również do strat witaminy C, ocenianych na 15% dziennie.
W produktach mięsnych, drobiowych i rybach niemal zupełnie nie dochodzi do strat, ponieważ mrożenie nie prowadzi do jakichkolwiek strat białka, witaminy A i D oraz składników mineralnych. Natomiast podczas rozmrażania może dojść do utraty płynu zawierającego witaminy rozpuszczalne w wodzie oraz sole mineralne.

 

Czy istnieją produkty spożywcze, które nie powinny być zamrażane?

Zamrażanie może uszkadzać niektóre produkty spożywcze, ponieważ formowanie kryształów lodu podczas zamrażania może uszkodzić struktury komórkowe. Nie prowadzi to do jakiegokolwiek zagrożenia pod względem bezpieczeństwa produktu (a nawet "przy okazji" niektóre bakterie mogą zostać zabite). Jednak produkt może stracić swą jędrność i kruchość.  Do produktów, które nie powinny być zamrażane należą warzywa kapustne i miękkie owoce.
Z kolei produkty mające wysoką zawartość tłuszczu, mogą w czasie zamrażania ulegać rozwarstwieniu. Zamrażanie przemysłowe przebiega znacznie szybciej, dlatego w tym przypadku tworzą się mniejsze kryształki lodu. Dlatego mrożonki otrzymane w ten sposób ulegają mniejszemu uszkodzeniu, a jakość owoców lub warzyw nie pogarsza się.

 

Jak długo można trzymać produkty spożywcze w zamrażalniku?

W domowej zamrażarce produkty spożywcze mogą być bezpiecznie przechowywane przez 3 do 12 miesięcy bez pogorszenia ich jakości. W indywidualnych przypadkach ten okres może się różnić. Dlatego najlepiej sprawdzić informację umieszczoną na etykiecie produktu.
 
Pamiętaj:
•    Zamrażalnik należy nastawić na temperaturę -180 C lub niższą.
•    W odróżnieniu od lodówki, produkty spożywcze przechowywane w zamrażarce należy układać ciasno aby urządzenie pracowało sprawnie.
•    Korzystne jest zastosowanie odpowiednich opakowań, takich jak torby do zamrażarki lub plastikowe pojemniki, aby przechowywane produkty nie uległy uszkodzeniu.
•    Unikaj wkładania do zamrażalnika gorących produktów, ponieważ to powoduje wzrost temperatury w zamrażalniku i może uszkodzić inne produkty.
•   Przed zamrożeniem produkty powinny być schłodzone Upewnij się przed rozpoczęciem gotowania, że wyjęty z zamrażalnika produkt spożywczy całkowicie        rozmroził się. Produkty spożywcze, które były zamrażane a następnie odmrażane, nie mogą być zamrażane ponownie.

 

Jak postępować z resztkami posiłków...
 
Wielu ludzi bardzo nie lubi wyrzucania jedzenia, które nie zostało zjedzone w trakcie posiłku. Równocześnie niewłaściwe postępowanie i przechowywanie resztek jest najczęstszą przyczyną zatruć pokarmowych, do których dochodzi w warunkach domowych. Przy zachowaniu kilku zasad można osiągnąć obydwa cele: uniknąć marnowania jedzenia i ryzyka zachowania.
Najważniejszą sprawą jest pamiętanie, że żywność po przyrządzeniu powinna być przechowywana w lodówce lub zamrożona w ciągu dwóch godzin. Te dwie godziny obejmują okres, w którym potrawa jest już poza lodówką lub kuchenką czy piecykiem, zanim zostanie podana i okres przebywania na stole podczas posiłku. Pozostawienie żywności w temperaturze pokojowej przez ponad dwie godziny (lub jedną godzinę w upale), przyspiesza rozwój bakterii, stanowiąc zagrożenie dla zdrowia. Takiej żywności nie powinno się wykorzystywać ponownie i najbezpieczniej jest ją wyrzucić.   
Jedzenie, które stało w temperaturze pokojowej niespełna dwie godziny może być wykorzystane, jeśli było przygotowane z zachowaniem zasad higieny (wyjątek stanowi pożywienie dla niemowląt, które zawsze powinno być wyrzucone po skończonym posiłku). Należy używać czystych naczyń, myć często ręce i nie dopuszczać aby żywność miała kontakt z nieumytymi powierzchniami. Przed podaniem pieczonego mięsa lub drobiu należy oddzielić kości od części jadalnych.
Nie zjedzone resztki posiłku powinno się przełożyć do czystego pojemnika, nie przechowywać w naczyniach, w których były gotowane lub podawane. Duże kawałki należy podzielić na mniejsze porcje i ułożyć do naczyń nie więcej niż na głębokość 5 cm, co umożliwi szybkie schłodzenie potrawy. Można przyspieszyć stygnięcie mieszając czystą łyżką a następnie przykryć pojemnik i wstawić do lodówki. Dobrze jest zostawić w naczyniu nieco wolnej przestrzeni, co umożliwia swobodny dostęp chłodnego powietrza i przyspiesza proces.
Jeżeli planujemy zamrozić pozostałą potrawę, należy wcześniej schłodzić ją w lodówce, co pozwala na lepsze zachowanie jej cech organoleptycznych.
Resztki przechowywane w lodówce najlepiej zjeść w ciągu dwóch następnych dni. Niektóre potrawy mogą być wciąż bezpieczne nawet przez 3-5 dni od przyrządzenia, ale im dłużej tym większe jest ryzyko zatrucia pokarmowego. Część żywności, której nie zjemy natychmiast najlepiej zamrozić a naczynia opisać, koniecznie umieszczając na nich datę zamrożenia.  
Rozmrożenie możemy przeprowadzić 3 sposobami: w lodówce, w zimnej wodzie lub w kuchence mikrofalowej. Najbezpieczniejszą metodą jest powolne rozmrażanie w lodówce. Jeżeli chcemy szybko rozmrozić żywność, najlepiej włożyć ją do plastykowego woreczka a następnie zanurzyć w zimnej wodzie. Wodę wymieniamy co 30 minut.
Odgrzewając resztki posiłków pamiętajmy, aby zupy czy sosy zagotować, natomiast inne  dania podgrzewać do osiągnięcia temperatury 75ºC.  Mieszajmy potrawy, ponieważ to umożliwia dokładne ogrzanie całej zawartości i zawsze podawajmy gorące. Nie wolno odgrzewać tego samego jedzenia kilkakrotnie i łączyć go ze świeżą żywnością. Nigdy nie zjadajmy resztek,    co do których nie jesteśmy pewni, jak długo były przechowywane i w jakich warunkach. Również jeśli mamy wątpliwości co do wyglądu lub zapachu – bez wahania wyrzućmy taką żywność !



Źródło: strona internetowa Europejskiej Rady Informacji o Żywności (www.eufic.org)

 

ZASADY BEZPIECZNEGO SPOŻYCIA SUROWYCH WARZYW I OWOCÓW

1. Zakupuj tylko świeże i zdrowe warzywa oraz owoce :

  • bez oznak zepsucia, zapleśnienia i ognisk gnilnych
  • ich obecność może być źródłem zakażenia bakteryjnego.

2. Kupuj żywność wiadomego pochodzenia !
3. Ogranicz do minimum czas transportu surowych warzyw i owoców od punktu zakupu do miejsca zamieszkania - wysoka temperatura i czas sprzyjają rozwojowi drobnoustrojów.

4. Zachowaj higienę w domu:

  • nie przechowuj w urządzeniach chłodniczych i miejscach łatwo dostępnych warzyw i owoców nieumytych
  • nie przechowuj razem surowych warzyw i owoców z gotowanymi
  • dokładnie myj pod bieżącą wodą i sparzaj warzywa i owoce, szczególnie jeśli jesz je na surowo
  • warzywa wyraźnie zanieczyszczone ziemią myj przy użyciu szczoteczki, tylko do tego celu przeznaczonej
  • do mycia używaj bezpiecznej wody lub jeżeli masz wątpliwości – przegotuj!
  • staraj się przechowywać świeże warzywa i owoce w warunkach chłodniczych
  • nie przechowuj surowych warzyw i owoców zbyt długo, nawet w lodówce
  • do przygotowywania potraw z surowej żywności używaj oddzielnego sprzętu i przedmiotów, np. noży i desek do krojenia
  • myj i odkażaj wszystkie powierzchnie i sprzęty wykorzystywane przy myciu oraz sporządzaniu potraw.

5. Zachowaj higienę osobistą:

  • myj ręce przed kontaktem z żywnością oraz po każdej wykonywanej czynności podczas jej przygotowywania
  • myj ręce po każdorazowym wyjściu z toalety.
autor: WSSE w Białymstoku
Uwaga kleszcze

Znalezione obrazy dla zapytania kleszczeinfo.pl

Uwaga kleszcze!!!
Kleszcze są krwiopijnymi pasożytami gadów, ptaków i ssaków, w tym człowieka. Wywołują miejscowe reakcje skórne i toksykozy, z których najgroźniejszą jest porażenie kleszczowe. Przenoszą również czynniki chorobotwórcze, m.in. wirusy, bakterie i pierwotniaki, powodujące choroby groźne dla zdrowia, a nawet życia człowieka.
Dorosłe samiczki są długości 3 -4 mm, natomiast samce 2,5 mm. Każde stadium rozwojowe kleszcza, tzn. larwa, nimfa i imago, czyli dojrzała forma musi raz wyssać krew od kręgowca, ażeby móc się dalej rozwijać. Cykl rozwojowy jednego pokolenia kleszczy trwa średnio 2 lata. Wzrost temperatury powoduje wzrost aktywności kleszczy, która rozpoczyna się w miesiącach marcu/kwietniu i trwa od jesieni do października/listopada. Maksimum aktywności zależy od czynników klimatycznych i przebiega w Europie Środkowej .w dwóch fazach, tzn. w miesiącach maju/czerwcu i wrześniu/październiku. Wilgotne lato i łagodna zima sprzyjają rozprzestrzenianiu się kleszczy.
Optymalne warunki dla kleszczy i ich żywicieli stanowią biotopy. Większość dotychczas dokładnie zlokalizowanych naturalnych ognisk infekcji to obszary przejściowe między dwoma różnymi typami roślinności, jak np: brzegi lasów z graniczącymi łąkami, polany, błonia nad rzekami i stawami, zagajniki z zaroślami, obszary gdzie las liściasty przechodzi w iglasty lub odwrotnie albo wysoki w niski, obszary zarośnięte paprociami, jeżynami, czarnym bzem i leszczyną. Kleszcze spotyka się na trawie i w niskich krzakach. Wiszą na źdźbłach trawy i na spodzie liści, z tego powodu są niewidoczne. Rejonami największego zagrożenia w Polsce są tereny dawnego województwa olsztyńskiego, białostockiego, suwalskiego i opolskiego. Powiatu świdnicki jest obszarem umiarkowanego narażenia na zachorowania.
Zachorowania są związane na ogół z ogniskami przyrodniczymi, w których wirus krąży między zwierzętami (gryzonie, zwierzyna leśna, ptaki wędrowne) i przenosicielami wirusa, którymi są kleszcze. Cykl ten zachodzi niezależnie od człowieka. W Polsce od wielu lat zachorowania na kleszczowe zapalenie mózgu (kzm) występowały głównie na terenach endemicznych w województwie białostockim, suwalskim i olsztyńskim. Od 1993 roku liczba zgłoszonych zachorowań pokaźnie wzrosła w porównaniu z okresem poprzednim i co roku zgłasza się od 181 do 267 przypadków.
W Polsce wystąpiły trzy ogniska kleszczowego zapalenia mózgu szerzące się drogą pokarmową przez picie mleka zakażonych krów (woj. Olsztyńskie - 1974 r.) i mleka koziego (woj. Kielckie - 1995 r., woj. Wrocławskie - 1996 r.). Nasilenie zachorowań na kzm obserwuje się od 1993 r. w wielu krajach europejskich.
Ukąszenia przez kleszcze
Typowymi miejscami ukąszenia u człowieka są głowa, uszy, miejsca zgięcia dużych stawów, ręce i nogi. Ponieważ ślina kleszczy posiada właściwości znieczulające, ukąszenie na ogół nie zostaje zauważone i dIatego też bardzo często osoby z zachorowaniem na kleszczowe zapalenie mózgu nie przypominają sobie momentu ukąszenia.
Zachorowania
Zachorowania na kleszczowe zapalenie mózgu i opon mózgowo-rdzeniowych wykazują dwa nasilenia z mniej więcej 4 tygodniowym opóźnieniem w stosunku do aktywności kleszczy, tzn. jedno, maksimum zachorowań w miesiącach czerwcu/lipcu i drugie w październiku.
Chorują dzieci i dorośli w wieku od 3 do 80 lat, najczęściej w wieku 15-50 lat. U części osób choroba może przebiegać łagodnie i tylko badanie krwi potwierdza zakażenie. W innych przypadkach przebieg jest dwufazowy. Pierwsza faza choroby pojawia się po 7-14 dniach od kontaktu z kleszczem I przebiega z gorączką oraz objawami podobnymi do grypy. Objawy te utrzymują się około tygodnia. Po kilku dniach lepszego samopoczucia występuje druga faza choroby z bólami głowy, gorączką, wymiotami, nudnościami, utratą przytomności i zespołem objawów neurologicznych.
Leczenie i zapobieganie
Nie ma leczenia przyczynowego kleszczowego zapalenia mózgu. Leczy się tylko objawy wywołane wirusem. Objawy zwykle ustępują po 2-3 tygodniach i pacjent zdrowieje. Choroba może przebiegać ciężko, gdy wystąpią objawy mózgowe, móżdżkowe lub rdzeniowe, rzadko ma przebieg śmiertelny, czasem stwierdza się następstwa pochorobowe pod postacią niedowładów, depresji, zaniku mięśni lub stalych bólów głowy.
Jedynym sposobem uniknięcia przykrych skutków choroby jest zapobieganie. W tym celu konieczne jest stosowanie kilku prostych zasad.
Należy:
•nosić odpowiednią odzież w lesie zakrywającą jak najwięcej części ciała;
•jak najszybciej usunąć kleszcza ze skóry;
•stosować środki odstraszające kleszcze;
•gotować mleko pochodzące od krów, kóz i owiec;
•unikać pobytu w rejonach zakażonych kleszczy;
•po wizycie w lesie dokładnie obejrzeć całe ciało. Jeżeli zauważysz ukąszenie, natychmiast delikatnie usuń kleszcza - uchwyć pęsetą za główkę i pociągnij. Miejsce ukłucia zdezynfekuj.
Stosowanie wymienionych zasad zmniejsza prawdopodobieństwo ukąszenia i zakażenia. Jednak najpewniejszym sposobem zabezpieczenia się jest szczepienie ochronne.
Szczepienia
Szczepienia zaleca się osobom przebywającym na terenach endemicznych: zatrudnionym przy eksploatacji lasów, stacjonującemu w lasach wojsku, rolnikom, młodzieży, odbywającej praktyki oraz turystom, uczestnikom obozów i kolonii.
Szczepienie przeciw kzm jest zalecane przez Ministerstwo Zdrowia. Schemat szczepień uzależniony jest od zaleceń producenta preparatu szczepionkowego.
Przed zaszczepieniem należy skonsultować się z lekarzem!
Jak wyciągnąć kleszcza?
Jak tylko zauważysz kleszcza na ciele, należy go możliwie szybko usunąć. Wprawdzie nie likwiduje się niebezpieczeństwa zarażenia zapaleniem mózgu i opon mózgowych, gdyż kleszcz zostawia wirusy od razu po przewierceniu skóry.
Aby wyciągnąć kleszcza należy go ująć pincetą jak najbardziej z przodu, wystarczająco mocno żeby pinceta się nie ześliznęła, i wyciągnąć go prosto, bez kręcenia. Nie zgnieść kleszcza ponieważ można spowodować wyciśnięcie jego zawartości do ciała.

plakat.jpg

 

„Kleszczowe Zapalenie Mózgu. Zapobiegaj! Zaszczep się!”

Znalezione obrazy dla zapytania kleszczeinfo.pl

Kleszcze

 

 
Wiele osób nadal sądzi, że kleszcze spadają z drzew. W rzeczywistości, żyją one w ściółce i w poszukiwaniu swych żywicieli (zwierząt, ludzi) wspinają się na trawy i krzewy nie wyżej niż na 20 do 70cm. Dlatego "zbieramy" kleszcze przechodząc przez trawy lub krzewy, w lesie, na łące, podczas pracy na działce lub spacerów w parkach. Kleszcze posiadają zmysły powonienia i temperatury, które umożliwiają im wykrycie "ofiary". Z powodu małych rozmiarów kleszczy wielu zakażonych ludzi nie pamięta ukłucia.
Kleszcze występują powszechnie na terenie całego kraju. Żyją w miejscach lekko wilgotnych i obfitujących w roślinność. Możesz spotkać je w lasach i na ich obrzeżach, w zagajnikach, wzdłuż ścieżek leśnych, w miejscach gdzie las liściasty przechodzi w iglasty lub odwrotnie, na obszarach porośniętych wysoką trawą, zaroślami lub paprociami, na łąkach, pastwiskach, nad brzegami rzek i jezior. Pojawiają się także w parkach i na działkach. Żyją nie tylko na nizinach, ale także w terenach górskich do wysokości 1300 - 1500 m n.p.m.
Kleszcze są aktywne od wczesnej wiosny do późnej jesieni. Żywią się krwią zwierząt i ludzi. Na swe ofiary czekają zwykle w trawach lub na krzewach. Atakując, znieczulają miejsce wkłucia, by spokojnie żerować nawet przez kilka dni. W czasie ukłucia i wysysania krwi przenoszą groźne choroby zakaźne.
Po powrocie z lasu lub łąki sprawdź ubranie i usuń dostrzeżone kleszcze. Warto także wziąć prysznic – możesz w ten sposób spłukać z siebie nie wczepione jeszcze larwy kleszczy, które trudno jest zauważyć z racji ich niewielkich rozmiarów.
Ukąszenia kleszczy są bezbolesne. Jeżeli przebywasz na terenach zamieszkiwanych przez kleszcze sprawdzaj codziennie swoje ciało bardzo dokładnie. Zwracaj przy tym szczególną uwagę na miejsca, gdzie skóra jest delikatna: pachwiny, pępek, miejsca za uszami, zgięcia pod kolanami, owłosiona skóra głowy itp. Dzieci oglądaj dwa do trzech razy dziennie.
Jeżeli dostrzeżesz wczepionego kleszcza, usuń go jak najszybciej np: za pomocą pęsety z cienkimi końcami. Chwyć mocno kleszcza, tak blisko skóry, jak tylko możliwe. Pewnym ruchem oderwij go od skóry (nie obracając). Jeśli pozostaną części kleszcza wbite w skórę, należy je usunąć tak szybko, jak tylko możliwe.
Paraliżowanie kleszcza olejem, kremem itp. może spowodować wstrzyknięcie większej ilości materiału zakaźnego do ciała – a więc nie używaj wazeliny, płonących zapałek, ani końcówek papierosów, pilników do paznokci lub innych przedmiotów.
Jeżeli masz kłopot z usunięciem kleszcza, zgłoś się do lekarza.
 
 
Kleszczowe Zapalenie Mózgu
 

Kleszczowe zapalenie mózgu (KZM) jest chorobą wirusową przenoszoną przez kleszcze. Atakuje ona układ nerwowy i może mieć przebieg od łagodnego po ciężki, prowadząc do trwałych następstw w postaci niedowładów, zaburzeń koncentracji lub depresji. Do zakażenia dochodzi podczas ukłucia przez zakażonego kleszcza lub spożycia niepasteryzowanych produktów mlecznych pochodzących od zakażonych zwierząt. W Europie choroba jest najczęściej przenoszona przez kleszcza pospolitego (Ixodes ricinus). Nie każdy osobnik musi przenosić niebezpieczne wirusy KZM, jednak w niektórych regionach częstość zakażenia kleszczy jest znaczna.
Wirus kleszczowego zapalenia mózgu to flawiwirus należący do rodziny Flaviviridae. Do flawiwirusów należą także inne chorobotwórcze wirusy np: wirus żółtej gorączki, wirus Dengue, wirus gorączki Zachodniego Nilu, czy wirus japońskiego zapalenia mózgu. Ze względu na specyficzną drogę przenoszenia przez zakażone kleszcze lub przez komary wirusy te noszą również nazwę arbowirusów od "arthropod-borne viruses" - wirusy przenoszone przez stawonogi.
Flawiwirusy mają postać sferycznych, zamkniętych w lipidowej otoczce wirusów RNA o średnicy około 50 nm. Wirus KZM zawiera jedynie 3 różne białka strukturalne, to znaczy białko C (kapsyd), biało M (membranę) oraz białko E (otoczkę). Białko C jest jedyną komponentą proteinową kapsydu zawierającą skręconą w kierunku dodatnim wstęgę RNA o długości około 11 000 nukleotydów. Wirus ten do swej replikacji wymaga obecności komórki.
Znane są trzy podtypy wirusa KZM. Podtyp europejski, syberyjski i dalekowschodni. Wszystkie podtypy wirusa są blisko spokrewnione pod względem antygenowym oraz filogenetycznym. Podobieństwo sekwencji aminokwasów w białku E odpowiedzialnym za wytwarzanie przeciwciał neutralizujących i indukcje odporności wynosi 96%. Europejski podtyp wirusa jest głównie rozprzestrzeniany przez kleszcza pospolitego Ixodes ricinus, podczas gdy podtyp syberyjski i dalekowschodni jest przenoszony przez kleszcza Ixodes persulcatus.

Przebieg i następstwa kleszczowego zapalenia mózgu

Częstość zachorowań zależy od pory roku i wynika z sezonowej aktywności kleszczy. Ryzyko zakażenia może pojawiać się już w lutym i trwać nieprzerwanie do końca listopada. Choroba przebiega w dwóch etapach. Pierwszy to faza wiremii, gdy wirus dostaje się i namnaża we krwi. Pacjenci zgłaszają objawy ogólne, podobne do grypy lub przeziębienia. U około 2/3 zakażonych objawy ulegają samoistnemu wycofaniu. U pozostałych, po trwającym od 1 do 20 dni okresie utajenia, następuje druga faza choroby, gdy wirus przedostaje się z krwi do mózgu i dochodzi do zakażenia tkanki mózgowej. Ponownie wzrasta temperatura (na ogół powyżej 39˚C) i pojawiają się typowe objawy: narastające bóle głowy, sztywność karku, zaburzenia świadomości, stan majaczeniowy (dramatyczne, postępujące zaburzenia psychiczne z zaburzeniami świadomości), porażenia nerwów czaszkowych, zaburzenia koordynacji, porażenia kończyn górnych i dolnych. Może wystąpić porażenie mięśni oddechowych. Konieczna jest wtedy intensywna terapia z zastosowaniem respiratora.

Postacie kliniczne KZM:

  • Zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych

 

Objawia się gorączką, sztywnością karku, światłowstrętem, nudnościami, wymiotami, bez objawów zajęcia ośrodkowego układu nerwowego. Nie stanowi bezpośredniego zagrożenia życia. Zazwyczaj ustępuje bez pozostawiania trwałych następstw.
  • Zapalenie mózgu (najczęstsza postać)

 

Rozlany proces zapalny często obejmuje całą tkankę mózgową i przebiega z obrzękiem mózgu i krwawieniem. Najbardziej dotknięte są zwoje podstawy mózgu, co prowadzi do zaburzeń świadomości, śpiączki, porażeń kończyn górnych i/lub dolnych, napadów padaczkowych, drżenia i wzmożonego napięcia mięśniowego (jak w chorobie Parkinsona) oraz do zaburzeń oddechowych, gdy zajęty jest pień mózgu. Śmiertelność wynosi 0.8 do 2%.
  • Zapalenie rdzenia i korzeni nerwowych (przypominające poliomyelitis)

 

Zapalenie rdzenia kręgowego i jego korzeni nerwowych prowadzi do porażeń z zanikiem mięśni, silnych dolegliwości bólowych i/lub porażenia połowiczego z utratą kontroli czynności zwieraczy. Śmiertelność sięga 20%.
Poważnymi powikłaniami spoza układu nerwowego są zaburzenia krzepnięcia, które mogą prowadzić do krwawień wewnętrznych i wstrząsu. Może również wystąpić zapalenie wątroby i mięśnia sercowego.


Leczenie

Nie ma przyczynowego leczenia kleszczowego zapalenia mózgu Współczesna medycyna nie zna leku skutecznie eliminującego wirus z organizmu osoby chorej na KZM.

Ochrona przed KZM

Nie ma przyczynowego leczenia kleszczowego zapalenia mózgu. Terapia zmierza jedynie do łagodzenia objawów np. obniżania gorączki, łagodzenia bólu itp. Zapobieganie poprzez stosowanie preparatów odstraszających owady (repelentów) i / lub noszenie specjalnej odzieży ochronnej nie okazały się wystarczająco skuteczne. Wystąpieniu choroby oraz jej następstw można z powodzeniem zapobiegać stosując szczepienia ochronne.


Jak działa szczepienie przeciw KZM?

Prawidłowo przeprowadzone szczepienie wywołuje w organizmie osoby zaszczepionej produkcję swoistych przeciwciał, przeciw wirusowi KZM. Natychmiast po ukłuciu przez zakażonego kleszcza, przeciwciała te zwalczają zakażenie i nie dochodzi do rozprzestrzenienia się wirusa w organizmie.
Odpowiedni czas rozpoczęcia szczepienia

Optymalnym czasem na rozpoczęcie szczepienia podstawowego przeciw KZM jest zimna pora roku, by zapewnić odporność przed początkiem sezonu żerowania kleszczy na wiosnę. Dla osób podróżujących i tych, którzy późno zdecydowali się na szczepienie, lekarz może zalecić przyspieszony schemat szczepienia zaczynający się, na co najmniej 3 tygodnie przed wyjazdem lub wakacjami.
Szczepienia przypominające

By zapewnić długotrwałą ochronę przed kleszczowym zapaleniem mózgu, po przyjęciu szczepienia podstawowego niezbędne są także pojedyncze szczepienia przypominające podawane w odstępach kilkuletnich w zależności od wieku pacjenta i lokalnych zaleceń. O terminach ich podania decyduje lekarz.

Źródło: www.kleszczeinfo.pl
 

Zatrucia grzybami

 

Zatrucia grzybami

 

Polska jest krajem o szczególnie dużej liczbie zatruć grzybami, co wynika zapewne z powszechności zbierania ich w środowisku naturalnym. W krajach zachodnich, gdzie grzyby są raczej kupowane w sklepach a nie samodzielnie zbierane, przypadki zatruć są rzadkie.
Zatrucia grzybami należą do zatruć pokarmowych. W naszych lasach rośnie wiele grzybów o różnej toksyczności. Większość grzybów najbardziej niebezpiecznych, śmiertelnie trujących, posiada po spodniej strome kapelusza blaszki. Należą do nich muchomory, a wśród nich najgroźniejszy muchomor sromotnikowy.

Muchomora sromotnikowego łatwo można pomylić z zielono zabarwionym gołąbkiem, gąską zieloną, czubajką kanią. Muchomora wiosennego i jadowitego zbieracze mylą z młodymi dziko rosnącymi pieczarkami.
Do grzybów powodujących śmiertelne zatrucia w wyniku uszkodzenia wątroby nerek i nadnerczy należy zasłonak rudy i piestrzenica kasztanowata. Takie gatunki jak: strzępiaki czernidlaki, lejkówki, muchomory czerwone i plamiste zawierają trucizny, które atakują system nerwowy. Do tej grupy zalicza się też olszówkę, która zawiera w sobie truciznę rozpuszczalną w wodzie.
Obgotowanie zmniejsza, lecz nie likwiduje właściwości trujących, a objawy inne niż gastryczne nie są kojarzone ze spożyciem olszówki.

Inna grupa grzybów, która powoduje zatrucia objawiające się biegunkami i wymiotami prowadzącymi do odwodnienia organizmu to: niektóre czubajki, gołąbki, mleczaje, gąski, a także muchomor cytrynowy, wieruszka ciemna, pieczarka żółtawa, maślanka wiązkowa i ceglasta.

Pamiętajmy, że nie tylko grzyby trujące mogą być przyczyną poważnych kłopotów zdrowotnych. Zebrane grzyby jadalne pozostawione w warunkach sprzyjających rozwojowi drobnoustrojów mogą być również czynnikiem wywołującym zatrucia bakteryjne.

Należy unikać podawania potraw z grzybów dzieciom osobom starszym i chorym. Grzyby zawierają dużo substancji chitynowych, co powoduje, że nawet gatunki jadalne są ciężkostrawne.

W obrębie grupy grzybów, które po spodniej stronie kapelusza posiadają rurki, przypominające gąbkę spotyka się grzyby trujące takie, jak: borowik purpurowy, borowik grubotrzonowy, borowik szatański (rzadko spotykany w Polsce). Goryczak żółciowy (niepoprawnie nazywany szatanem) nie posiada właściwości trujących, jest jedynie gorzki i dlatego nie nadaje się do spożycia.

PAMIĘTAJ! Związki trujące zawarte w grzybach, nie są wykrywane żadnymi sposobami domowymi. Należy zbierać tylko dobrze znane gatunki grzybów pamiętając, ze wiele z trujących jest bardzo podobnych do jadalnych, i tylko dobra znajomość cech charakterystycznych dla danego gatunku pozwala uniknąć tragicznej pomyłki!!!

Nie wolno zbierać grzybów małych, ukrytych w ściółce, u których nie można dostrzec charaktery stycznych cech gatunkowych.

Zatrucia dzieli się na cztery zespoły różniące się okresem bezobjawowym, objawami, metodami rozpoznania i leczenia:

•    zespół faloidynowy: zespół wątrobowo-nerkowy, toksyny uszkadzające głównie narządy miąższowe (nefrotoksyczne i hepatotoksyczne), okres utajenia 5-48 h, po spożyciu muchomora sromotnikowego, jadowitego, wiosennego, piestrzenicy kasztanowatej, zasłonka rudego,
•    zespół muchomora plamistego: wywołujące głównie objawy neurologiczne i psychiczne, okres utajenia 1-2 h, spowodowany spożyciem muchomora plamistego lub muchomora czerwonego,
•    zespół muskarynowy: wywołujące głównie objawy neurologiczne i psychiczne, okres utajenia z reguły 1-2 h, wskutek spożyciu lejkówki, strzępiaka, gołąbka wymiotnego, gołąbka krowiego, wieruszka ciemnego, borowika szatańskiego,
•    zespół żołądkowo-jelitowy: toksyny wywołujące głównie objawy żołądkowo-jelitowe, okres utajenia 0,5-2 h, po spożyciu wieruszki ciemnej, gąski tygrysowatej, mleczaja wełnianki, tęgoskóra pospolitego, borowika szatańskiego.

Objawy zatrucia zależą od rodzaju spożytego grzyba:
•    zespół faloidynowy: wymioty, wodniste wypróżnienia, bóle kolkowe bolesne parcie na stolec, kurcze łydek; po 3-4 dniach może dojść do rozwoju ostrego uszkodzenia wątroby z żółtaczką, skazą krwotoczną, śpiączką, drgawkami,
•    zespół muchomora plamistego: suchość w ustach, zaburzenia mowy, światłowstręt, zaburzenia widzenia, nudności, bóle brzucha, pobudzenie i zaburzenia ruchowe chodu, dezorientacja, omamy wzrokowe i słuchowe, drżenie mięśni,
•    zespół muskarynowy: po około 2 godzinach: ślinotok, nadmierne pocenie się, kolki jelitowe, wzdęcia, biegunka, nudności, wymioty, zwolnienie akcji serca, spadek ciśnienia krwi, zwężenie źrenic, światłowstręt, niekiedy ataki furii i wyzwolenie prymitywnych zachowań, brak samokontroli i samokrytycyzmu, potem silna depresja,
•    zespół żołądkowo-jelitowy: ból brzucha, ślinotok, nudności, wymioty, biegunka, bóle głowy.

 
Zatrucia grzybami możesz uniknąć, jeżeli:

•    Zachowasz rozwagę i będziesz zbierał tylko gatunki dobrze ci znane.

•    Ze ściółki będziesz wyjmował cale owocniki, zwracając również
uwagę na trzon, który zawiera ważne charakterystyczne cechy        umożliwiające odróżnienie gatunków trujących od jadalnych.

•    Przy zbieraniu grzybów obejrzysz dokładnie cały owocnik i ustalisz
przynależność gatunkową grzyba, a w przypadku wątpliwych danych okaz
wyrzucisz.

•    Nie będziesz zbierał owocników małych, u których nie wykształciły się jeszcze cechy danego gatunku.

•    Będziesz pamiętał, że większość grzybów trujących to grzyby blaszkowe, a muchomory mają blaszki białe.

•    Nie będziesz zbierał olszówek i innych grzybów szkodliwych dla zdrowia, powodujących zaburzenia żołądkowo- jelitowe.

•    Nie będziesz przechowywał potraw z grzybów nawet w lodówce,
pamiętając, że psują się one łatwo i szybko i powstają w nich substancje trujące.


Żródło: www.linemed.pl; www.odżywianie.info.pl

31 maj - Światowy Dzień bez Tytoniu
Światowy Dzień bez Tytoniu obchodzony każdego roku 31 maja to część programu Europy wolnej od dymu tytoniowego przyjętego na Konferencji Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) w Madrycie w 1988 roku. W tym dniu WHO stara się zwrócić uwagę opinii publicznej na kwestię zdrowotnych, społecznych i ekonomicznych skutków palenia tytoniu, koncentrując się za każdym razem na wybranym aspekcie tego złożonego problemu.
Zakaz palenia w miejscach publicznych

PAMIĘTASZ?
TO JUŻ ROK OD WPROWADZENIA ZAKAZU PALENIA
W MIEJSCACH PUBLICZNYCH

Zakaz palenia obowiązuje:
  • w Twoim  zakładzie pracy,
  • w przychodniach i szpitalach,
  • w przedszkolach, szkołach, na uczelniach,
  • oraz w miejscach przeznaczonych do zabaw dzieci.


Zakaz palenia obowiązuje również:
  • w kinach, teatrach, domach kultury,
  • lokalach gastronomiczno-rozrywkowych,
  • w obiektach sportowych,
  • na przystankach komunikacji publicznej.

Za palenie w strefie tak oznaczonej znakiem zakazu palenia grozi kara grzywny do 500 złotych

Jeśli ktoś łamie zakaz palenia:

  •      Zwróć jego uwagę na znak zakazu i poproś o zaprzestanie palenia
  •      Uświadom mu, że paląc w miejscu gdzie jest to zakazane łamie prawo

Telefoniczna Poradnia Pomocy Palącym: 0  801  108  108

Więcej na temat nowego prawa dowiesz się na stronach:www.gis.gov.plwww.mz.gov.ploraz z ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych(Dz. U. z 1996 r. Nr 10, poz. 55 z późn. zm.)


data: 30.05.2012
KIBICUJ ZDROWIU!

KIBICUJ ZDROWIU!

5 ZASAD BEZPIECZNEGO I ZDROWEGO KIBICOWANIA


1. NIE PAL
Mistrzostwa Europy w piłce nożnej wolne od dymu tytoniowego!
Zakaz palenia obowiązuje w miejscach publicznych, w tym na stadionach.


2. PAMIĘTAJ
W Polsce picie alkoholu na ulicach, placach, w parkach oraz w środkach i na przystankach komunikacji publicznej jest karalne.
W Polsce obowiązuje zakaz prowadzenia pojazdów przy zawartości alkoholu we krwi powyżej 0,2 promila.


3. UNIKAJ
przypadkowych kontaktów seksualnych.
Używaj prezerwatyw by zmniejszyć ryzyko zakażenia HIV i innych chorób przenoszonych drogą płciową

więcej informacji: www.aids.gov.pl lub +48 801 888 448

4. NIE BIERZ narkotyków
W Polsce posiadanie narkotyków jest nielegalne i karalne.

więcej informacji: www.narkomania.org.pl lub +48 801 199 990

5. UWAŻAJ

na datę przydatności żywności do spożycia. Myj ręce. Myj owoce i warzywa. Dbaj o nawodnienie organizmu. Pij wodę butelkowaną.


KIBICUJ SWOJEJ DRUŻYNIE, KIBICUJ ZDROWIU!

Hasło Roku 2012 - „Starzenie się i Zdrowie” ; 7 kwietnia - Światowy Dzień Zdrowia 2012r. – „Więcej Zdrowia - Więcej Życia”.

Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła Hasło Roku 2012 jako „Starzenie się i Zdrowie” oraz hasło Światowego Dnia Zdrowia  – „Więcej Zdrowia Więcej Życia”.

Światowy Dzień Zdrowia (ang. World Health Day ) – święto ustanowione przez Pierwsze Zgromadzenie Ogólne Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) w 1948r. Obchodzone jest corocznie od 1950 w dniu 7 kwietnia, w rocznicę powstania WHO. Jego celem jest zwrócenie szczególnej uwagi na najbardziej palące i zaniedbane problemy zdrowotne społeczeństw na świecie. Dzięki obchodom Światowego Dnia Zdrowia społeczności z całego świata mają niepowtarzalną sposobność integracji na rzecz promowania działań prozdrowotnych.  Światowy Dzień Zdrowia odbywa się co roku pod innym hasłem.
W 2012r. Światowa Organizacja Zdrowia ogłosiła Hasło Roku jako „Starzenie się i Zdrowie” (ang. Ageing and Health).
Ministerstwo Zdrowia w Polsce ogłosiło hasło Światowego Dnia Zdrowia – 7 kwietnia 2012r. jako „Więcej Zdrowia Więcej Życia”.


Według szacunków Światowej Organizacji Zdrowia, na przestrzeni 2000 – 2050 roku populacja ludzi w wieku 60 lat i więcej potroi się (z 600 milionów do 2 miliardów). Problem starzejących się społeczeństw dotyka wszystkie kraje, ale najbardziej jest widoczny w państwach słabo rozwiniętych – tam liczba ludzi starszych wzrośnie z 400 milionów w 2000 roku do 1,7 miliarda w 2050 roku. Starzenie się jest nieodłączną częścią życia. Ta zmiana demograficzna będzie miała znaczący wpływ na zdrowie publiczne. Każdego miesiąca ponad milion ludzi na świecie kończy 60 rok życia. Kobiety stanowią większość wśród osób najstarszych i owdowiałych, ponieważ w każdym kraju żyją one dłużej od mężczyzn.
We współczesnym świecie wzrost liczby ludności w wieku starszym stanowi jeden z najważniejszych problemów ludnościowych. Wpływa to na strukturę społeczną, gospodarkę oraz system opieki zdrowotnej. W Polsce następuje systematyczny wzrost przeciętnej długości życia (dla mężczyzn – do 77,6 lat, dla kobiet – do 80 lat w 2030r.). Wzrost liczby ludzi starszych zależy nie tylko od wydłużenia życia, ale również od spadku rozrodczości, przez co maleje odsetek dzieci i młodzieży. Liczba młodzieży w wieku 16 – 24 lata z obecnych prawie 6 mln będzie zmniejszać się do 4 mln w 2015r. i 3 mln w 2030r. Od kilkunastu lat następuje spadek dzietności kolejnych roczników młodzieży. Największe przesunięcie nastąpi między liczbą osób w wieku produkcyjnym i poprodukcyjnym. Największy przyrost następuje w najstarszych grupach wiekowych. Liczba osób w wieku 85 lat i więcej stale wzrasta : w 2008r. – 320 000 osób, w 2010r. – 500 000, w 2030r. – około 800 000.  Źródło : Prognoza demograficzna na lata 2008-2035, GUS, Warszawa 2008
Wiele czynników złożyło się na przedstawioną sytuację. Szybki spadek dzietności połączył się ze wzrostem długości życia (wskutek rozwoju technologii, terapii, lepszego odżywiania i zdrowszego stylu życia). Przyczynami spadku dzietności pokolenia w wieku prokreacyjnym są m.in. zwiększone zainteresowanie zdobywaniem wykształcenia, trudności na rynku pracy, zmniejszenie świadczeń socjalnych na rzecz rodziny, trudne warunki społeczno – ekonomiczne.
Rosnąca liczba osób starszych to wyzwanie dla systemu ochrony zdrowia. Wzrasta również liczba problemów zdrowotnych ludzi starszych, którzy cierpią najczęściej na przewlekłe choroby układu krążenia (udary), nowotwory, cukrzycę, chorobę Alzheimer’a, osteoporozę, uszkodzenia wzroku i słuchu, artretyzm, choroby płuc i zaburzenia psychiczne (depresja lub demencja).
Zachowanie dobrego zdrowia w przypadku starszych ludzi jest niezwykle ważne, jeśli mają oni pozostać niezależni i być aktywnymi członkami swoich rodzin i społeczności. Bez względu na wiek, każdy ma nadzieję na spędzenie swojej „jesieni życia” w dobrym zdrowiu. Osoby starsze często kiedy mówią o zdrowiu jako stanie umysłu, wskazują najczęściej na aspekty psychologiczne, relacje społeczne i towarzyskie, pozytywne nastawienie do życia (rzadziej poruszają stan fizyczny swojego organizmu). Osoba starsza uważana jest za zdrową, jeśli jest ona intelektualnie i towarzysko aktywna lub samodzielnie funkcjonuje w swoim otoczeniu – dotyczy to również osób chorych przewlekle.
Dbałość o utrzymanie zdrowia fizycznego przez całe życie od najmłodszych lat jest pierwszym krokiem na drodze do zdrowego starzenia się. Ogólna aktywność życiowa jest równie ważna jak zachowanie aktywnego umysłu.
Według Międzynarodowej Rady Pielęgniarek należy przestrzegać „nawyków zdrowego starzenia się” :
•    Stosować zbilansowaną, urozmaiconą i zdrową dietę !
•    Być aktywnym fizycznie !
•    Nie palić i nie nadużywać alkoholu !
•    Zapobiegać upadkom !
•    Regularnie badać się !
•    Stawiać codziennie swojemu umysłowi wyzwania !
•    Utrzymywać krąg znajomych i przyjaciół !

Przydatne linki :
•    Europejski Rok Aktywności Osób Starszych i Solidarności Międzypokoleniowej http://europa.eu/ey2012/ey2012main.jsp?langId=pl&catId=971
•    Ogólnopolska Federacja Stowarzyszeń Uniwersytetów Trzeciego Wieku www.federacjautw.pl
•    Ogólnopolskie Porozumienie Uniwersytetów Trzeciego Wieku www.porozumienieutw.com.pl
•    Portal zdrowia publicznego Unii Europejskiej (Moje zdrowie- Osoby starsze) http://ec.europa.eu/health-eu/my_health/elderly/index_pl.htm
•    Europejska Sieć Organizacji i Osób Starszych www.age–platform.eu
•    Centrum Inicjatyw Senioralnych www.centrumis.pl
•    Europejskie Stowarzyszenie Promocji Aktywności Ruchowej 50+ www.espar50.org
•    Portal o zdrowiu i problemach zdrowotnych www.biomedical.pl
•    Portal Społeczności Aktywnej www.aktywni.pl
•    Polskie Forum Profilaktyki Chorób Układu Krążenia - Centrum Informacji – Pacjent www.pfp.edu.pl
•    Strona projektu aktywizującego osoby starsze www.seniorzywakcji.pl/
•    Portal Aktywnych Pięćdziesięciolatków www.plus50.pl




STOP DOPALACZOM!

UWAGA RODZICE! NOWE NARKOTYKI!

Dobre relacje w rodzinie, jasno wytyczony system wartości, życzliwość i akceptacja, codzienny kontakt, rozmowy i zainteresowanie sprawami Twojego dziecka - pomogą uchronić je przed kontaktem z narkotykami.

W ostatnich latach na rynku pojawiły się nowe substancje psychoaktywne o zróżnicowanym składzie chemicznym. Funkcjonowały pod nazwą “dopalacze”. Po zamknięciu sklepów z “dopalaczami” pojawiły się nowe. Designer Drugs (DD), Research Chemicals (RC) - pod tymi nazwami kryją się obecnie sklepy internetowe, prowadzące sprzedaż tych substancji. Nowe narkotyki z założenia imitują te tradycyjne, powodując niebezpieczne dla zdrowia skutki.
Jeżeli Twoje dziecko zaczęło zachowywać się w sposób nietypowy, spędza więcej czasu poza domem z grupą nowych znajomych a jednocześnie unika kontaktu z rodzicami (opiekunami), opuszcza się w nauce, zaniedbuje swój wygląd lub też zamyka się na długie godziny w swoim pokoju – sprawdź co się dzieje. Być może zażywa narkotyki.

Zwróć uwagę na następujące sygnały:

Rozszerzone źrenice, wytrzeszcz oczu, słowotok, nadmierna ruchliwość, zaburzenia snu, chudnięcie, zmiennoość nastrojów, trudności w koncentracji uwagi, niepokój, ataki agresji, krwotoki z nosa - te objawy mogą świadczyć o tym, że dziecko zażywa substancje stymulujące. Najczęściej występują pod postacią białego proszku, którego ślady w pokoju lub na rzeczach dziecka powinny wzbudzić Twój niepokój.

Nietypowy zapach włosów i ubrania, nadmierna wesołość, przekrwione oczy, kaszel, zwiększony apetyt, zaburzenia koordynacji ruchowej powinny wzbudzić podejrzenia, że dziecko może palić mieszanki ziołowe (Kanabinoidy). W pokoju może unosić się zapach dymu, w kieszeniach ubrań mogą znajdować się suszone rozdrobnione liście, jak również inne akcesoria – szklane fifki, bibułki,zapalniczka, charakterystyczne foliowe torebki.

Nieobecny wzrok, zaburzenia percepcji i świadomości, nadwrażliwość zmysłów, halucynacje wzrokowe i słuchowe, lęk, panika, urojenia mogą świadczyć o zażyciu substancji halucynogennych. W przypadku przedawkowania wystąpić mogą: dreszcze, ślinotok, wymioty, zesztywnienie lub zwiotczenie mięśni. Kontakt z osobą, która zażyła halucynogen może być znacznie utrudniony.

Co robić, gdy podejrzewasz, że dziecko bierze narkotyki?

  • zacznij działać, problem sam się nie rozwiąże;
  • odłóż emocje, włącz rozum;
  • dowiedz się jak najwięcej o substancjach psychoaktywnych;
  • ustal reguły postępowania i konsekwentnie ich przestrzegaj - stosuj zasadę ograniczonego zaufania;
  • okazuj miłość i zainteresowanie swojemu dziecku;
  • korzystaj ze wsparcia;
  • nie usprawiedliwiaj nieobecności w szkole;
  • nie wstydź się i nie ukrywaj problemu;
  • szukaj pomocy specjalistów zajmujących się uzależnieniami.


Gdzie zwrócić się po pomoc?

  • http://www.narkomania.gov.pl/portal Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania Narkomanii
  • bezpłatna infolinia Państwowej Inspekcji Sanitarnej 800 060 800
UWAGA! STOP DOPALACZOM!
BIORĄC - NIE JESTEŚ SOBĄ!
Uważaj! Nie daj się oszukać przez sklepy internetowe oferujące “nowe narkotyki” - Designer Drugs (DD), Research Chemicals (RC), do niedawna nazywane “dopalaczami”. Są one wyjątkowo niebezpieczne.
Jak szkodzą?
Upośledzają funkcje mózgu. Biorąc narkotyki tracisz zdolność do efektywnego myślenia i nauki. Mówisz, że rodzina i przyjaciele są dla ciebie najważniejsi - biorąc narkotyki krzywdzisz ich
i zawodzisz ich zaufanie.
Popadając w uzależnienie tracisz wolność.

Jak działają?
Substancje stymulujące - powodują rozdrażnienie i trudności w koncentracji uwagi. Po kilku godzinach od zażycia pojawia się „zejście” objawiające się wyczerpaniem, zaburzeniami rytmu serca, nudnościami, niepokojem a w skrajnych przypadkach nieprzyjemnymi halucynacjami, najczęściej słuchowymi.
Mieszanki ziołowe, kanabinoidy– zażycie ich prowadzi do efektów niepożądanych w postaci kołatania serca, uczucia duszności, zaburzeń orientacji, niepokoju, stanów lękowych.
Halucynogeny – zażycie często prowadzi do “bad tripów”, czyli “częstych podróży”, w trakcie których osoba, która zażyła substancje doświadcza silnie obniżonego nastroju, lęków, uczucia zagrożenia, mogą też pojawiać się zaburzenia osobowości i myśli samobójcze.
PUŁAPKI!Substancje psychoaktywne na każdego działają inaczej.Producenci zapewniają, że oferowane przez nich produkty są pochodzenia naturalnego – to nieprawda.
Nowe narkotyki (designer drugs) to nowe substancje, których działanie na organizm człowieka nie zostało do końca poznane i niezwykle łatwo je przedawkować.
Lekarze często nie wiedzą jak postępować przy takim zatruciu.
Zażywanie ich może spowodować tzw. „gateway effect”, czyli sięganie po coraz bardziej uzależniające substancje.
1 grudnia – Światowy Dzień AIDS

1 grudnia – Światowy Dzień AIDS

Światowy Dzień AIDS obchodzony jest już od 1988 roku. W Polsce połączony jest z ogólnopolską kampanią społeczną dotyczącą profilaktyki HIV/AIDS. Tegoroczna kampania przebiega pod hasłem „Wiedza ratuje życie”. Celem jej jest promowanie wśród społeczeństwa testowania w kierunku HIV.

W Polsce od początku epidemii (w 1985 roku) do końca lipca 2011 roku zarejestrowano 14725 osób zakażonych, w tym co najmniej 5849 osób zakażonych w związku z używaniem narkotyków. Zanotowano również 2623 zachorowań na AIDS oraz 1103 zgonów.
W województwie kujawsko - pomorskim od 1985 roku odnotowano: 604 osoby zakażone HIV, 165 zachorowań na AIDS. Z powodu choroby zmarło 81 osób.

HIV jest skrótem od angielskiego określenia dla wirusa wywołującego brak odporności immunologicznej (Human Immunodeficiency Virus).
Nasz organizm wyposażony jest w mechanizm obronny - system immunologiczny, który zwalcza atakujące nas infekcje oraz choroby. HIV powoli osłabia ten system, aż do jego ostatecznego zniszczenia. Wirus może przez wiele lat dokonywać uszkodzeń w systemie immunologicznym, zanim osoba zakażona zacznie chorować. Osoba żyjąca z HIV może mieć dobre samopoczucie i nie wiedzieć nawet o tym, że jest zakażona wirusem. To, że ktoś jest zakażony HIV, nie musi oznaczać, iż ma AIDS ani że wkrótce będzie poważnie chory.
   

AIDS jest skrótem od angielskiego określenia dla nabytego zespołu niedoboru odporności (Acquired Immune Deficiency Syndrome).
AIDS nie jest pojedynczą chorobą, lecz zespołem objawów różnych chorób, które w charakterystyczny sposób atakują osoby zakażone HIV. Wiele z tych chorób występuje powszechnie i nie są one specjalnie szkodliwe dla osób z nieuszkodzonym systemem immunologicznym. Niemniej jednak dla kogoś, kto ma poważnie uszkodzony system odpornościowy, niektóre z tych chorób mogą być nawet śmiertelne. Lekarze posługują się listą tak zwanych warunków określających występowanie AIDS. W przypadku, gdy u kogoś zakażonego HIV rozwinie się stan chorobowy określony jako czynnik warunkujący AIDS, zostaje uznany za chorego na AIDS. Niektóre z opisanych stanów wiążą się z poważnymi chorobami. Inne natomiast są mniej groźne dla ogólnego zdrowia pacjenta. W wielu przypadkach, nawet gdy system odpornościowy jest poważnie uszkodzony oraz gdy wiadomo już, że mamy do czynienia z AIDS, duża liczba osób czuje się na tyle dobrze, aby wykonywać swoją normalną pracę. Z naszej dotychczasowej wiedzy wynika, że przeważająca większość osób zakażonych HIV ostatecznie choruje na AIDS. Czas trwania tego procesu jest różny i zależy od wielu indywidualnych czynników organizmu.


W jaki sposób można zakazić się HIV?
Istnieją trzy główne drogi zakażenia HIV.

  • Podczas kontaktów seksualnych bez zastosowania zabezpieczenia
  • Przez przedostanie się zakażonej krwi innej osoby do naszego krwioobiegu. Dzieje się tak często, gdy strzykawki i igły są wykorzystywane nie jednorazowo lub poprzez transfuzję krwi, szczególnie w krajach, gdzie zapasy krwi nie zostały przebadane na obecność HIV.
  • W czasie ciąży, podczas porodu lub karmienia dziecka piersią przez matkę zakażoną HIV.

W NORMALNYCH, CODZIENNYCH KONTAKTACH (ZARÓWNO ZAWODOWYCH, JAK I TOWARZYSKICH) NIE MA RYZYKA ZAKAŻENIA SIĘ HIV.HIV nie zakazimy się:

  • Poprzez dotykanie drugiej osoby, podawanie ręki, ściskanie lub całowanie nowo poznawanej osoby. Łzy drugiej osoby także nie spowodują zakażenia HIV.
  • Nie można zakazić się wirusem poprzez pływanie w tym samym basenie, korzystanie ze wspólnej toalety, dzielenie się jedzeniem, wspólne korzystanie ze sztućców, naczyń, ręczników oraz książek.
  • Można bez obaw mieszkać w jednym mieszkaniu, domu lub razem pracować.
  • HIV nie przenosi się poprzez kaszel lub kichanie.
  • Nie można zakazić się HIV od psów, kotów lub innych zwierząt.
  • Ukąszenia komarów bądź innych owadów nie rozprzestrzeniają zakażenia HIV.
Możliwe natomiast jest zakażenie się HIV poprzez korzystanie ze wspólnej maszynki do golenia lub szczoteczki do zębów ze względu na to, że może znajdować się na nich krew - nawet, jeżeli nie widać jej gołym okiem.
Kiedy zdecydować o zrobieniu testu na HIV?
Zrobienie sobie testu jest bardzo osobistą decyzją. Jedynie bezpośrednio zainteresowana osoba powinna zadecydować o tym, czy wykonać to badanie oraz bardzo poważnie przemyśleć swoje postanowienie.
Poznanie prawdy i stwierdzenie, że jest się zakażonym HIV może całkowicie zmienić nasze dotychczasowe życie. Bardzo istotna jest wówczas pomoc doświadczonego lekarza lub innej osoby profesjonalnie zajmującej się poradnictwem w tej dziedzinie. Uświadomi ona w pełni, co oznacza przeprowadzenie testu.
Na czym polega test na HIV?
Test polega na badaniu próbki krwi pobranej zazwyczaj z żyły na przedramieniu. Próbkę krwi przesyła się następnie do laboratorium w celu przeprowadzenia testu na obecność przeciwciał HIV.
Wyniki testu znane są zwykle po upływie tygodnia, choć niektóre przychodnie oferują możliwość odebrania wyników badania już następnego dnia. Jeżeli sądzisz, że mogłeś zakazić się HIV, powinieneś skorzystać z porady lekarza.
Test wykrywa obecność lub brak przeciwciał anty-HIV w naszej krwi.
Przeciwciała wytwarzane są przez nasz system immunologiczny jako odpowiedź organizmu na zakażenie. Mają za zadanie zwalczanie wszelkich czynników chorobowych. Zadaniem testu jest stwierdzenie, czy nasz organizm wyprodukował przeciwciała - reakcję na obecność HIV.
Test nie stwierdza AIDS, daje nam jedynie odpowiedź, czy zostaliśmy zakażeni HIV. Test nie odpowie na pytanie, czy mamy AIDS.

Również w przypadku, gdy zostało wykryte zakażenie HIV nie można określić, kiedy nastąpi u badanej osoby rozwój AIDS.
Z zakażeniem HIV można żyć wiele lat, średnio 10 - 12, bez żadnych objawów. W tym czasie wirus niszczy wolno i systematycznie układ odpornościowy. Jeżeli osoba zakażona HIV wie o swoim zakażeniu, możliwe jest wczesne objęcie jej opieką lekarską i rozpoczęcie leczenia, zanim HIV zniszczy układ odpornościowy i przestanie chronić przed tak zwanymi infekcjami oportunistycznymi, które zwykle nie zagrażają osobom zdrowym. Dostępne obecnie leki antyretrowirusowe nie usuwają wprawdzie wirusa z organizmu, ale hamują jego namnażanie się. Zapobiega to dalszemu niszczeniu układu immunologicznego, pozwala też na jego odtworzenie. Leki wydłużają życie z HIV, a także życie po rozpoznaniu AIDS, który jest ostatnim stadium infekcji. Jeśli kobieta, planująca zajście w ciążę lub będąca w ciąży, świadoma jest zakażenia HIV i pozostaje pod opieką, zarówno lekarza położnika, jak i specjalisty, zajmującego się problemem HIV, ma ogromne szanse za urodzenie zdrowego dziecka.

Nie żyj w niepewności.Wykonaj test na HIV.



Szczegółowych informacji na temat problematyki HIV/AIDS oraz testów na HIV udzielają:
•    wojewódzkie stacje sanitarno epidemiologiczne
•    Ogólnopolski Telefon Zaufania AIDS, tel.: 22 692 82 26; 801 888 448
•    AIDS - Zielona Linia, tel. 22 621 33 67
•    Poradnia Internetowa HIV/AIDS: www.aids.gov.pl




Źródło informacji: informacje zawarte na stronach internetowych Krajowego Centrum ds. AIDS










Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach

Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach
18 listopada Europa obchodzi Dzień Wiedzy o Antybiotykach (EDWA). Został on ustanowiony w 2008 roku przez Komisję Europejską na wniosek Europejskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób.

Celem Europejskiego Dnia Wiedzy o Antybiotykach jest:
- zwrócenie uwagi i podniesienie świadomości zarówno społeczeństwa, polityków jak i profesjonalistów medycznych na temat niezwykle groźnego zjawiska w obszarze zdrowia publicznego, jakim jest narastająca i szybko rozprzestrzeniająca się oporność na antybiotyki wśród drobnoustrojów wywołujących najważniejsze i najpowszechniejsze zakażenia u człowieka. Konsekwencją tego zjawiska jest ograniczenie możliwości skutecznego leczenia infekcji, a więc zwiększająca się zachorowalność i śmiertelność z powodu zakażeń. Narastająca oporność jest tym bardziej niebezpieczna, bowiem jednocześnie zmniejszyło się zainteresowanie firm farmaceutycznych poszukiwaniem nowych leków przeciwdrobnoustrojowych. W ostatnich dwudziestu latach wprowadzono jedynie dwa nowe antybiotyki i to o bardzo wąskich wskazaniach. Dlatego jedynym wyjściem na dzień bieżący jest racjonalna antybiotykoterapia i stosowanie antybiotyków jedynie tam, gdzie mogą one naprawdę przynieść korzyść.



NA CZYM POLEGA PROBLEM
Bakterie oporne na antybiotyki są stałym problemem występującym w szpitalach w całej Europie.

•    Występowanie bakterii opornych na antybiotyki stało się codziennym problemem szpitali w całej Europie.
•    Niewłaściwe stosowanie antybiotyków może powodować infekcję bądź kolonizację pacjentów bakteriami opornymi na antybiotyki, takimi jak: Staphylococcus aureus (MRSA) opornymi   na meticylinę, enterokokami (VRE) wankomycynoopornymi oraz wieloopornymi pałeczkami Gram-ujemnymi.
•    Niewłaściwe stosowanie antybiotyków wiąże się z podwyższoną częstością pojawiania się zakażeń Clostridium difficile.
•    Występowanie, selekcja oraz rozprzestrzenianie opornych bakterii stanowi zagrożenie bezpieczeństwa pacjentów w szpitalach:
- zakażenia wywołane bakteriami opornymi na antybiotyki powodują wzrost zachorowalności i śmiertelności pacjentów jak również wydłużenie okresu hospitalizacji.
- oporność na antybiotyki często prowadzi do opóźnienia włączania właściwej terapii antybiotykowej.
- niewłaściwa bądź opóźniona terapia antybiotykowa u pacjentów z ciężkimi zakażeniami wiąże się z gorszymi wynikami leczenia oraz niejednokrotnie śmiercią pacjenta.
- liczba antybiotyków będących w badaniach klinicznych jest niewielka i, jeśli oporność na antybiotyki będzie nadal wzrastać, nie będzie antybiotyków gwarantujących efektywną terapię.

W jaki sposób stosowanie antybiotyków wiąże się z powyższym problemem?
•    Pacjenci hospitalizowani z dużym prawdopodobieństwem zostaną poddani terapii antybiotykowej, która w 50% przypadków może być nieskuteczna.
•    Niewłaściwe stosowanie antybiotyków w szpitalach jest jednym z głównych czynników, powodujących powstawanie oporności na antybiotyki.
•    Niewłaściwe stosowanie antybiotyków może przejawiać się w następujących działalniach:
- gdy antybiotyki przepisywane są na wyrost;
- gdy terapia antybiotykowa włączana jest zbyt późno u poważnie chorych pacjentów;
- gdy spektrum terapii antybiotykowej jest zbyt wąskie bądź zbyt szerokie;
- gdy dawka antybiotyku jest zbyt niska bądź zbyt wysoka w porównaniu z dawką właściwą dla danego pacjenta;
- gdy trwanie terapii antybiotykowej jest zbyt krótkie bądź zbyt długie;
- gdy terapia antybiotykowa nie zmienia się na celowaną wraz z dostępnością wyniku badania mikrobiologicznego.

DLACZEGO NALEŻY PROPAGOWAĆ ROZWAŻNE STOSOWANIE ANTYBIOTYKÓW
•    Rozważne stosowanie antybiotyków może zapobiegać występowaniu oraz selekcji bakterii opornych na antybiotyki.
•    Zmniejszenie zużycia antybiotyków prowadzi do ograniczenia zakażeń Clostridium difficile.

W jaki sposób promować rozważne stosowanie antybiotyków?

Wielorakie strategie takie jak edukacja, stosowanie rekomendacji terapeutycznych opartych na faktach naukowych (EBM) i polityki antybiotykowe, konsultowanie lekarzy specjalistów chorób zakaźnych, mikrobiologów lub farmaceutów, mogą skutkować prowadzeniu lepszej terapii antybiotykowej a tym samym zmniejszeniem oporności na antybiotyki.
•    Monitorowanie oporności na antybiotyki oraz ich zużycia w szpitalach dostarczyło pożytecznych informacji przydatnych w empirycznej terapii antybiotykowej u ciężko chorych pacjentów.
•    Właściwa profilaktyka antybiotykowa w chirurgii (odpowiedni czas rozpoczęcia oraz trwania kuracji) wiąże się z niższym ryzykiem zakażeń ran pooperacyjnych oraz niższym ryzykiem pojawienia się bakterii opornych na antybiotyki.
•    Badania wskazują, iż w niektórych przypadkach można zalecić krótszy czas leczenia bez wpływu na wynik leczenia, co również wpływa na niższą frekwencję oporności na antybiotyki.
•    Pobieranie próbek mikrobiologicznych przed rozpoczęciem empirycznej terapii antybiotykowej, monitorowanie wyników posiewów oraz uaktualnianie leczenia antybiotykami w oparciu o wyniki badań stanowią czynniki zmniejszające nadmierne i niewłaściwe stosowanie antybiotyków.
ODPOWIEDZIALNE STOSOWANIE ANTYBIOTYKÓW -Kluczowe informacje dla społeczeństwa


Kiedy przyjmować antybiotyki?
Antybiotyki nie są lekiem na zakażenia wywołane wirusami, na przykład przeziębienia lub grypę. Antybiotyki są skuteczne jedynie w leczeniu zakażeń bakteryjnych. Rozpoznanie rodzaju zakażenia i decyzja o ewentualnej konieczności zastosowania antybiotyków może zostać podjęta jedynie przez lekarza medycyny.
Pamiętajmy: antybiotyki nie są skuteczne w leczeniu przeziębień i grypy!
•    Antybiotyki są skuteczne jedynie w przypadku zakażeń bakteryjnych. Antybiotyki nie są lekiem na zakażenia wywołane wirusami, takie jak zwyczajne przeziębienie czy grypa.
•    Antybiotyki nie zapobiegają przenoszeniu wirusów pomiędzy ludźmi.
•    Przyjmowanie antybiotyków z niewłaściwych powodów, na przykład w celu leczenia przeziębienia lub grypy, nie przynosi pacjentowi żadnych korzyści.
•   Niewłaściwe stosowanie antybiotyków powoduje jedynie, że bakterie stają się na nie oporne. Kiedy więc będziemy potrzebować antybiotyków w przyszłości, mogą one już być nieskuteczne.
•    Antybiotyki często wywołują działania niepożądane, na przykład biegunkę.
•    Przed użyciem antybiotyków należy zawsze zasięgnąć porady lekarza.

Jak przyjmować antybiotyki?
Gdy lekarz potwierdzi, że zastosowanie antybiotyków jest konieczne, bardzo ważne jest, by przyjmować je w sposób odpowiedzialny.
Pamiętajmy: stosujmy antybiotyki odpowiedzialnie!
•    Stosowanie antybiotyków powoduje, że bakterie stają się oporne, w związku z czym ważne jest, by nie przyjmować antybiotyków z niewłaściwych powodów lub w nieodpowiedni sposób.
•    Antybiotyki należy przyjmować wyłącznie wtedy, gdy zostaną one przepisane przez lekarza. Należy przestrzegać zaleceń lekarza w sprawie sposobu przyjmowania antybiotyków, aby mogły być one skuteczne również w przyszłości.
•    Nie należy zachowywać niewykorzystanych antybiotyków. W przypadku otrzymania większej ilości dawek niż przepisana należy zapytać farmaceutę o sposoby postępowania z niewykorzystanym lekiem.
Dlaczego należy przyjmować antybiotyki w sposób odpowiedzialny?
Niewłaściwe lub nieprawidłowe stosowanie antybiotyków może spowodować oporność bakterii na leczenie podejmowane w przyszłości. Stanowi to zagrożenie nie tylko dla zdrowia osoby, która w niewłaściwy sposób przyjmowała antybiotyki, lecz także dla wszystkich, którzy później mogliby ulec zakażeniu opornymi bakteriami.
Pamiętajmy: każdy z nas jest odpowiedzialny za utrzymanie skuteczności antybiotyków!
•    Antybiotyki tracą skuteczność w tempie, którego nie przewidywano jeszcze pięć lat temu. Dzieje się tak, ponieważ stosowanie antybiotyków powoduje, że bakterie stają się na nie oporne.
•    Jeśli będziemy nadal spożywać antybiotyki w niezmienionym tempie, Europa może stanąć w obliczu powrotu do epoki przedantybiotykowej, kiedy częste zakażenia bakteryjne, na przykład zapalenie płuc, mogły stanowić wyrok śmierci. Kiedy będziemy potrzebować antybiotyków w przyszłości, mogą one już być nieskuteczne.
•    Nie należy przyjmować antybiotyków z niewłaściwych powodów lub w nieodpowiedni sposób.
•    Należy zawsze przestrzegać zaleceń lekarza w sprawie sposobu przyjmowania antybiotyków, aby mogły być one skuteczne również w przyszłości.
Wszystkie informacje dotyczące Europejskiego Dnia Wiedzy o Antybiotykach znajdują się na stronie NPOA (www.antybiotyki.edu.pl)




data: 17.11.2011
Projekt TOB3CIT - Odświeżamy nasze miasta
Założenia ramowe projektu

“Odświeżamy nasze miasta. TOB3CIT (Tobacco Free Cities)”

1.    Ogólny cel projektu.

Ochrona zdrowia mieszkańców Polski przed szkodliwym działaniem dymu tytoniowego.Program realizowany będzie w 16 miastach wojewódzkich.

2.    Zagadnienia polityki, wobec których skierowany jest projekt.
Polska jest krajem, w którym palenia tytoniu od lat stanowi jedną z największych przyczyn utraty zdrowia. Palenie tytoniu stanowi od lat największą, pojedynczą, lecz możliwą do prewencji przyczynę umieralności dorosłej ludności Polski [Zatoński, 2004]. W 2004 r. na nowotwory złośliwe płuca, schorzenie prawie wyłącznie związane z inhalacją dymu tytoniowego, zmarło łącznie 212 006 osób w Polsce [Wojciechowska, 2006].
Zgodnie z najnowszym, ogólnopolskim badaniem GIS z 2011 r, do codziennego palenia przyznaje się co trzeci (31%) Polak w wieku 15 lat i więcej (23% kobiet i 39% mężczyzn). Odsetek osób przyznających się do nałogowego palenia nie zmienił się w sposób istotny w porównaniu z 2009 rokiem (29%).
Na bierne palenie Polacy najbardziej narażeni są na przystankach komunikacji miejskiej (średnio 31%). Kontakt z dymem tytoniowym mają także w barach i pubach (20%), dyskotekach i klubach muzycznych (15%), zakładach pracy (14%) oraz kawiarniach (12%) i restauracjach (10%). Rzadko na bierne palenie narażeni są Polacy w szpitalach i innych placówkach służby zdrowia (4%), urzędach (4%), obiektach kulturalnych np. kinach i teatrach (5%), obiektach rekreacyjno- wypoczynkowych (6%), centrach handlowych (6%), miejscach zabaw dzieci (6%), środkach publicznego transportu (7%), szkołach i innych placówkach edukacyjnych (8%) oraz obiektach sportowych (8%).
68% palących i 84% niepalących Polaków popiera wprowadzenie zakazu palenia we wszystkich miejscach, w których przebywają niepalący. Zakaz palenia w miejscach publicznych popierany jest przez większość Polaków. W najmniejszym stopniu opowiadają się oni za zakazem palenia w barach i pubach (średnio 66%), dyskotekach i klubach muzycznych (68%), kawiarniach (71%), restauracjach (73%), na przystankach komunikacji miejskiej (73%) oraz w miejscu pracy (74%).
Co dziesiąty (10%) Polak stwierdza, że wprowadzenie przepisów ograniczających palenie tytoniu w miejscach publicznych zdecydowanie poprawiło przestrzeganie istniejących zakazów palenia. Według 46% badanych sytuacja pod tym względem raczej się poprawiła. 43% respondentów nie widzi różnicy, a według co setnego (1%) obecnie jest wręcz gorzej. Opinie osób palących i niepalących na ten temat są bardzo zbliżone.
Zarówno osoby palące, jak i niepalące dostrzegają istnienie miejsc, w których zakaz palenia nie jest przestrzegany. Najczęściej jako takie miejsca wskazywane są przystanki i obiekty komunikacji miejskiej (41%), a także bary i puby (17%), dyskoteki i kluby muzyczne (15%) oraz zakłady pracy (10%). Najrzadziej zakaz palenia łamany jest w centrach handlowych, obiektach kulturalnych oraz obiektach rekreacyjno-wypoczynkowych (po 2%).

3. Szczegółowe, mierzalne cele projektu.
Celem projektu jest:
1)    wzmocnienie realizacji ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 1996 r., Nr 10, poz. 55 z późn zm.) poprzez:
•    przygotowanie i dystrybucję podręcznika dla funkcjonariuszy PIS odpowiedzialnych za nadzór bieżący;
•    szkolenia dla Strażników Miejskich oraz funkcjonariuszy Policji odpowiedzialnych za wdrażanie ustawy o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych;
•    monitoring przestrzegania zakazu palenia oraz oznakowania stref bezdymnych w województwach, prowadzony przez funkcjonariuszy PIS;
•    przygotowanie przez GIS raportu dot. doświadczeń WSSE i PSSE we wdrażaniu ustawy.
2) wzmocnienie przestrzegania ustawy poprzez kampanię społeczną informującą o obowiązujących regulacjach w zakresie miejsc wolnych od dymu tytoniowego oraz konsekwencjach zdrowotnych używania tytoniu (czynne i bierne palenie). W tym:
•    szkolenia dla 318 pracowników Oddziałów Oświaty Zdrowotnej w zakresie koordynacji projektu;
•    nawiązanie współpracy z lokalnymi partnerami projektu w celu zawiązania koalicji lokalnych;
•    współpraca z mediami lokalnymi;
•    kwartalne spotkania koalicji lokalnych;
•    wymiana informacji i najlepszych praktyk pomiędzy województwami;
•    dystrybucja znaków zakazu palenia;
•    podsumowujące badanie postaw wobec palenia tytoniu oraz przestrzegania ustawy.

4. Grupa docelowa
Grupą docelową, która ma być objęta działaniami projektu powinny być wyłącznie osoby dorosłe.

5. Ramy czasowe
Projekt będzie realizowany przez dwa kolejne lata (1 października 2011 r. do 30 września 2013 r.)

6. Realizatorzy:
GIS, WSSE, PSSE



data: 16.11.2011
Światowy Dzień Rzucania Palenia

Światowy Dzień Rzucania Palenia

17 listopada obchodzony jest Światowy Dzień Rzucania Palenia połączony z ogólnopolską akcją  „Rzuć Palenie Razem z Nami” inicjowaną przez Fundację „Promocja Zdrowia ”  przy Instytucie Onkologii w Warszawie.
Dym tytoniowy składa się z prawie 4.000 związków chemicznych, z tego ponad 40 to substancje rakotwórcze. Ich działanie nie jest ograniczone jedynie do palaczy tytoniu, ale także dotyczy wszystkich tych osób, które przebywają w pomieszczeniach, gdzie występuje dym tytoniowy.

Oto przykłady niektórych substancji występujących w dymie tytoniowym:

  • aceton - rozpuszczalnik, składnik farb i lakierów,
  • amoniak - stosowany w chłodnictwie, składnik nawozów mineralnych,
  • arsen - stosowany jako popularna trutka na szczury i inne gryzonie,
  • benzopiren - związek o właściwościach rakotwórczych, wykorzystywany w przemyśle chemicznym,
  • butan - gaz pędny, używany do wyrobu benzyny,
  • chlorek winylu - związek używany np. do produkcji plastiku posiadający właściwości rakotwórcze,
  • ciała smołowate - są odpowiedzialne za powstawanie nowotworów złośliwych u człowieka,
  • cyjanowodór - kwas pruski, gaz używany przez hitlerowców w komorach gazowych do masowego ludobójstwa,
  • DDT - insektycyd polichorowy,
  • dibenzoakrydyna - używana przy produkcji barwników,
  • dimetylonitrozoamina - związek wykorzystywany w przemyśle chemicznym,
  • fenole - niszczą rzęski nabłonka wyściełającego oskrzela,
  • formaldehyd - związek stosowany m.in. do konserwacji preparatów biologicznych,
  • kadm - silnie trujący metal o właściwościach rakotwórczych,
  • metanol - silne trujący związek chemiczny, używany do produkcji benzyn silnikowych,
  • naftyloamina - wchodzi w skład barwników, używanych w przemyśle drukarskim,
  • nikotyna - działa obkurczająco na ściany naczyń kwionośnych (w tym także naczyń wieńcowych zaopatrujących serce), zwiększa ciśnienie krwi, jest odpowiedzialna za niefizjologiczne przyspieszenie akcji serca oraz zaburzenia jegorytmu, wpływa również negatywnie na gen p53, który powstrzymuje niekontrolowany rozwój komórek, czyli powstawanie nowotworów,
  • piren - związek używany w syntezie organicznej,
  • polon – pierwiastek radioaktywny,
  • tlenek węgla (czad, CO) - zmniejszając zawartość tlenu we krwi, w znaczny sposób utrudnia pracę serca i dotarcie tlenu do różnych części i narządów organizmu człowieka,
  • toluidyna - stosowana w syntezie chemicznej,
  • uretan - związek o właściwościach rakotwórczych.


Zanim powstanie papieros, do tytoniu dodaje się wiele aromatów, a także substancji konserwujących, często o nieznanym, utajnionym przez producentów składzie chemicznym. Na przykład specjalne sole powodują, że papieros stale się tli, amoniak zmieniając pH biologicznie uaktywnia nikotynę, cukier i lukrecja poprawiają smak, a gliceryna dłużej zachowuje świeżość tytoniu.


Choroby mające istotny związek z paleniem tytoniu:

  • nowotwory złośliwe: płuc, wargi, języka, jamy ustnej, przełyku, krtani, pęcherza moczowego, nerki, trzustki
  • choroby układu sercowo-naczyniowego: choroba niedokrwienna serca, zawał serca, miażdżyca naczyń krwionośnych, nadciśnienie tętnicze
  • choroby układu oddechowego: przewlekłe zapalenie oskrzeli, gruźlica
  • choroby układu nerwowego: udar mózgu
  • choroby układu pokarmowego: wrzody żołądka oraz dwunastnicy, przepukliny jelitowe

Wdychanie dymu tytoniowego, czyli bierne palenie, jest równie niebezpieczne jak samo palenie. Boczny strumień dymu tytoniowego zawiera 35 razy więcej dwutlenku węgla i 4 razy więcej nikotyny niż dym wdychany przez aktywnych palaczy. Specjaliści odnotowują wiele przypadków zachorowań na choroby odtytoniowe wśród osób, które nigdy nie paliły tytoniu. Wdychanie bocznego strumienia dymu tytoniowego (ulatniającego się z papierosa) lub dymu wydychanego przez palaczy, zwiększa ryzyko wystąpienia raka płuc i chorób serca (np. choroby niedokrwiennej serca) u osób niepalących.
Boczny strumień dymu tytoniowego zawiera także wiele substancji alergizujących, powodujących łzawienie oczu, podrażnienie błony śluzowej nosa, kaszel, nawracające zakażenia układu oddechowego, a także uczulenia i w konsekwencji astmę.
Bierne palenie niesie więc za sobą identyczne skutki zdrowotne, co aktywne palenie papierosów. Powoduje nieżyt oskrzeli, zapalenie płuc, zapalenie migdałków podniebiennych, zapalenie zatok obocznych nosa, wysiękowe zapalenie ucha, obturacyjne zapalenie oskrzeli i astmę oskrzelową.

Dlaczego rzucenie palenia jest takie trudne?

1.    Nawet osobom, które mają silną motywację, trudno jest zerwać z paleniem, ponieważ zawarta w tytoniu nikotyna mocno uzależnia. Nikotyna w przeciwieństwie do heroiny czy kokainy, nie wywołuje widocznego odurzenia, toteż łatwo zlekceważyć jej siłę działania.
2.    Palenie jest czynnością nawykową. Oprócz tego, że palacze są uzależnieni od nikotyny, często mają swój utarty, wielokrotnie powtarzany nawyk postępowania.
3.    Palenie jest nieodłącznym elementem codziennego życia. Potwierdza to fakt, iż przemysł tytoniowy wydaje rocznie prawie 6 mld dolarów na kampanie reklamowe papierosów.
4.    Wyroby tytoniowe są sprzedawane legalnie i niemal wszędzie dostępne. Większość z nas jest stale narażona na kontakt z jakimś palaczem. Od tych wpływów nie sposób się odizolować.

Główne objawy towarzyszące rzucaniu palenia

Rozdrażnienie, niepokój, depresja. Uświadom sobie, że wszystkie te objawy są przejściowe i żaden z nich nie stanowi zagrożenia dla życia, w przeciwieństwie do kontynuowania palenia!

Rzucamy palenie, czyli 15 sposobów
na przetrwanie trudnych chwil:

1.    W ciągu pierwszych dni po rzuceniu palenia staraj się spędzać jak najwięcej wolnego czasu w miejscach, gdzie palenie jest zabronione.
2.    Pij duże ilości wody (niegazowanej) i soków owocowych.
3.    Staraj się unikać alkoholu i innych rzeczy, związanych często z paleniem papierosów.
4.    Jeśli nie wiesz, co robić z rękami, naucz się zajmować ręce innymi przedmiotami (wykorzystaj np. ołówek, kostkę Rubika, monetę, spinacz biurowy).
5.    Jeśli brakuje Ci trzymania czegoś w ustach, spróbuj żuć gumę lub ssać cukierki.
6.    Śpij długo.
7.    Stosuj właściwą dietę. Przynajmniej przez 6 miesięcy ogranicz spożycie mięsa, tłuszczów zwierzęcych, cukru, mocnej kawy i piwa. Jedz tłuszcze roślinne, ryby, świeże owoce i    warzywa.
8.    Uprawiaj sport.
9.    Przebywaj dużo na świeżym powietrzu.
10.    Unikaj przemęczenia.
11.    Rozmawiaj o swoim sukcesie (kłopotach) z rodziną, przyjaciółmi.
12.    Unikaj spotkań z palącymi osobami.
13.    Wierz, że uwolnisz się od nałogu.
14.    Bądź w kontakcie z osobą, która chce i może Ci pomóc.
15.    Staraj się być zajęty, pracuj intensywnie, ale w zorganizowany sposób.

Nigdy nie jest za późno, aby rzucić palenie!
Rzuć palenie razem z nami ! Potrzebujesz wsparcia?
Zadzwoń do Telefonicznej Poradni Pomocy Palącym

tel. 0-801 108 108








Źródło: www.palenie.esculap.pl - na podstawie materiałów Centrum Onkologii w Warszawie



autor: PSSE, data: 14.11.2011
Ocena higieny procesu nauczania-uczenia się w szkołach powiatu wąbrzeskiego

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wąbrzeźnie informuje, że w roku szkolnym 2010/2011 na terenie powiatu wąbrzeskiego przeprowadzono ocenę higieny procesu nauczania-uczenia się w jednej szkole podstawowej (według wytycznych GIS), co stanowi 10% publicznych i niepublicznych szkół podstawowych.
Ocena obejmowała pięć arkuszy, które dotyczyły oceny stanu higieny procesu nauczania- uczenia się sześciolatków, edukacji wczesnoszkolnej klasy 1-3, uczniów klas 4-6 oraz oceny stanu higieny warunków ogólnoszkolnych sprzyjających procesowi nauczania-uczenia się.

Ocena została sporządzona na podstawie poradnika opracowanego przez Departament Zdrowia Publicznego i Promocji Zdrowia Głównego Inspektora Sanitarnego.

Higiena procesu nauczania–uczenia się ma za zadanie ochronę ucznia przed niekorzystnymi warunkami związanymi z nauką/pracą w szkole. Warunki pracy ucznia w szkole mają wpływ na jego zdrowie i efekty nauczania–uczenia się, dlatego personel szkoły odpowiedzialny jest za stworzenie prawidłowych warunków i odpowiedniej organizacji pracy ucznia.

Oceny dokonywano na podstawie przyznawanych punktów.

Arkusz dotyczący dzieci sześcioletnich podzielony został na kilka zagadnień:

przestrzeń - oceniano wydzieloną przestrzeń dla dzieci (np. wydzielona część korytarza np. drzwiami, wydzielona kondygnacja dla dzieci młodszych),

sala zabaw - oceniano wydzielone miejsce na pozostawienie pomocy i podręczników (np. półki, szafki, szuflady i inne), wydzielone kąciki zainteresowań, wyposażenie sali w różnorodne zabawki, w dywan,

zajęcia ruchowe – oceniano sposób spędzania gier i zabawy (w sali zabaw, na korytarzu, w sali gimnastycznej lub na świeżym powietrzu) i jak często,

posiłki – oceniano ilość posiłków organizowanych przez szkołę, sposób korzystają ze stołówki szkolnej przez dzieci (oddzielnie, razem z klasami 1-3, razem ze wszystkimi dziećmi), korzystanie ze stolików na stołówce (wydzielone stoliki, wspólne z innymi dziećmi), dostęp do niegazowanej wody mineralnej lub innych napojów niegazowanych,

zagospodarowanie czasu – na podstawie nowej Podstawy Programowej na Dzienny Harmonogram Zajęć czas na zabawę, gry i zabawy ruchowe, zajęcia sportowe na świeżym powietrzu- powinny każde stanowić co najmniej 1/5 czasu, natomiast zajęcia przy stolikach w pozycji siedzącej powinny stanowić najwyżej 1/5 czasu pobytu dzieci na zajęciach, a czynności opiekuńcze, samoobsługowe i organizacyjne około 2/5 czasu.

Arkusz dotyczący edukacji wczesnoszkolnej klasy 1-3
przestrzeń - oceniano przydział klas do sal, zmianę sali i piętro, wydzielone miejsce na pozostawienie pomocy i podręczników (np. półki, szafki, szuflady i inne), wydzielone kąciki rekreacyjne, wyposażenie sali w dywan, oświetlenie dzienne, posiadanie sali rekreacyjnej,

przerwa – oceniano sposób spędzania przerw (na oddzielnym korytarzu, razem z klasami starszymi), czas trwania i rodzaj przerw (w zależności od intensywności pracy i jej rodzaju, przerwy 10 minutowe, stosowanie mikropauzy (ćwiczenia śródlekcyjne) przerwa śniadaniowa (15-20 minutowa), przerwa obiadowa (20-25 minutowa)), sposób spożywania obiadów w szkole ( po lekcjach, między lekcjami), spędzanie przerwy na boisku szkolnym.

posiłki – oceniano korzystanie ze stołówki szkolnej (oddzielnie niż pozostali uczniowie, razem z uczniami starszymi), dostęp do niegazowanej wody mineralnej lub innych napojów niegazowanych, możliwość brania udziału uczniów w programie „Szklanka mleka” lub Owoce w szkole”,

tygodniowy i dzienny plan lekcji – odbywanie się zajęć na jedną, dwie, czy trzy zmiany, godziny rozpoczynania zajęć (dopuszczalna różnica 1 godziny) oraz równomiernie rozłożenie zajęć lekcyjnych na przestrzeni tygodnia (4-5 lekcji dziennie).
Arkusz dotyczący klas 4-6
przestrzeń - oceniano odbywają się zajęć w sali, zmiana sali po lekcji, wydzielone miejsce na pozostawienie pomocy i podręczników (np. półki, szafki, szuflady i inne), oświetlenie dzienne,
przerwa – oceniano przerwy (10 minutowa, przerwa śniadaniowa (15-20 minutowa), przerwa obiadowa (20-25 minutowa)), sposób spożywania obiadu (po lekcjach, między lekcjami), spędzanie przerw na boisku szkolnym, wietrzenie sal w czasie przerw,
posiłki – oceniano korzystanie ze stołówki szkolnej (po lekcjach, między lekcjami, w wyznaczonym czasie), dostęp do niegazowanej wody mineralnej lub innych napojów niegazowanych,
tygodniowy i dzienny plan lekcji – zmianowość, godziny rozpoczynania zajęć (dopuszczalna różnica 1 godziny), równomiernie rozłożenie zajęć lekcyjnych na przestrzeni tygodnia (6-7 lekcji dziennie).

Arkusz dotyczący oceny stanu higieny warunków ogólnoszkolnych sprzyjających procesowi nauczania-uczenia się.
wejście – oceniano wejście dla dzieci sześcioletnich (samodzielne, w innych godzinach niż uczniowie klas starszych, razem z klasami 1-3),

szatnia – wydzielona oddzielna szatnia dla dzieci sześcioletnich,(lokalizacja szatni dla sześciolatków pozwalająca na ograniczenie kontaktu z uczniami starszymi),

sklepik szkolny - oceniano dostępność produktów zalecanych w piramidzie zdrowego żywienia, dostępność wody niegazowanej, soków warzywnych i owocowych, brak produktów wysokotłuszczowych lub z dużą zawartością cukru, brak napojów gazowanych i energetyzujących,

zieleń – zieleń na korytarzach, w salach lekcyjnych, w salach świetlicowych, na terenie rekreacyjno – sportowym, sztuczną roślinność,

świetlica – oceniano opieką pedagogów w godzinach popołudniowych, możliwość udział dzieci w różnorodnych zajęciach pozalekcyjnych, odbywanie się zajęć ruchowych, godziny funkcjonowania świetlicy dostosowane do potrzeb rodziców, godziny obiadów dobrane do rozkładu zajęć, dostęp do wody mineralnej niegazowanej lub innych napojów niegazowanych,

boisko szkolne – oceniano dostosowanie boiska szkolnego do gier zbiorowych, posiadanie placu zabaw.



Oceniana szkoła otrzymała 117 punktów ( na 181 możliwych do uzyskania). Zaniżona punktacja wynikła z faktu, że nie oceniono warunków nauczania dzieci sześcioletnich (w powyższej szkole dzieci sześcioletnie pobierają edukację w przedszkolu). 117 punktów jest to ocena dobra, jednak wymagająca opisu  i zaleceń do poprawy.
Dyrektor szkoły otrzymała zalecenia dotyczące:
- zorganizowania uczniom pozostawianie przyborów i podręczników w klasach
- umożliwienia dostępu uczniom do wody niegazowanej
-odpowiedniego zorganizowania spożywania posiłków w stołówce szkolnej tak , aby ograniczyć kontakt różnych grup wiekowych np. poprzez spożywanie posiłków w różnych porach.








































PIĘĆ KROKÓW DO BEZPIECZNIEJSZEJ ŻYWNOŚCI


Utrzymuj czystość
  • myj ręce przed kontaktem z żywnością i podczas jej przygotowywania
  • myj ręce po wyjściu z toalety
  • myj i odkażaj wszystkie powierzchnie i sprzęty wykorzystywane
  • podczas przygotowywania żywności chroń kuchnię i żywność przed owadami i innymi zwierzętami
Większość mikroorganizmów bytujących wokół nas nie wywołuje chorób. Jednakże część z nich, znajdująca się w płynach, wodzie,na ciele zwierząt i ludzi może być niebezpieczna
i może stać się przyczyną choroby. Są one przenoszone na rękach, ubraniach i sprzęcie, np. deskach do krojenia. Nawet niewielki kontakt z nimi może spowodować przeniesienie
ich na żywność i doprowadzić do wystąpienia zakażeń pokarmowych.

Oddzielaj żywność surową od ugotowanej
  • oddzielaj surowe mięso, drób, owoce morza od innej żywności
  • do przygotowywania surowej żywności używaj oddzielnego sprzętu i przedmiotów, np. noży i desek do krojenia
  • magazynuj żywność w oddzielnych pojemnikach, tak aby nie dopuścić do kontaktu między żywnością surową z już ugotowaną

Surowa żywność, przede wszystkim mięso, drób, owoce morza (i odpady pochodzące z tych produktów) mogą zawierać niebezpieczne mikroorganizmy. Zawsze istnieje niebezpieczeństwo przeniesienia drobnoustrojów na inną żywność podczas jej przygotowywania i magazynowania.

Gotuj dokładnie

  • gotuj dokładnie, przede wszystkim mięso, drób, jaja i owoce morza
  • żywność taką jak np. zupy doprowadzaj do wrzenia tak, aby zyskać pewność, że osiągnęła ona temperaturę 70°C. Co do mięsa i drobiu,musisz mieć pewność, że soki z wnętrza tych produktów są czyste –nie różowe
  • odgrzewaną żywność przed spożyciem również odgrzej dotemperatury powyżej 70° C.

Właściwa obróbka termiczna żywności prowadzi do zabicia prawie wszystkich niebezpiecznych mikroorganizmów. Badania pokazują, że podgrzanie żywności do temperatury 70°C,
pomaga w zapewnieniu bezpieczeństwa konsumentów. Szczególną uwagę zwróć na mięso mielone, duże partie mięsa i cały drób.


Utrzymuj żywność w odpowiedniej temperaturze

  • nie pozostawiaj ugotowanej żywności w temperaturze pokojowej przez okres dłuższy niż dwie godziny
  • wszystkie gotowane i łatwo psujące się produkty przechowuj w lodówce (najlepiej w temperaturze poniżej 5°C)
  • utrzymuj wysoką temperaturę (ponad 60°C) gotowanych potraw tuż przed podaniem
  • nie przechowuj żywności zbyt długo, nawet jeśli przechowujesz ją w lodówce
  • nie rozmrażaj zamrożonej żywności w temperaturze pokojowej (zanurz produkt w ciepłej wodzie lub użyj urządzeń grzejnych)

Mikroorganizmy mogą namnażać się bardzo szybko jeśli żywność przetrzymywana jest w temperaturze pokojowej. Podczas przechowywania żywności w temperaturze poniżej 5°C
lub powyżej 60°C, wzrost mikroorganizmów jest wolniejszy lub nawet powstrzymany. Pamiętaj jednak, że niektóre niebezpieczne mikroorganizmy namnażają się w temperaturze
poniżej 5° C.

Używaj bezpiecznej wody i żywności

  • używaj bezpiecznej wody lub poddaj ją takim działaniom, aby stała się ona bezpieczna
  • do spożycia wybieraj tylko świeżą i zdrową żywność
  • wybieraj żywność, która została przygotowana tak, aby była bezpieczna,np. pasteryzowane mleko
  • myj owoce i warzywa, szczególnie jeśli jesz je na surowo
  • nie jedz żywności, która utraciła już datę przydatności do spożycia


Surowe produkty, w tym woda i lód mogą być zanieczyszczone niebezpiecznymi mikroorganizmami i substancjami chemicznymi. Toksyczne substancje mogą powstawać w uszkodzonej
lub spleśniałej żywności. Uważnie wybieraj surowe produkty i stosuj proste metody (tj.mycie i obieranie), które mogą obniżyć ryzyko zakażenia i zachorowania.


Światowy Dzień Zdrowia 2011
Światowy Dzień Zdrowia obchodzony jest 7 kwietnia w rocznicę założenia Światowej Organizacji Zdrowia (WHO). Corocznie Organizacja wybiera jeden kluczowy problem dotyczący zdrowia, zachęcając do działania ludzi w różnym wieku i z różnych społeczności. Celem jest podkreślenie wagi danego zagadnienia dla zachowania zdrowia i podniesienia jakości życia.
Akcja komunijna - zapobieganie zatruciom pokarmowym
Akcja komunijna - zapobieganie zatruciom pokarmowym

Zbliża się okres ciepłych majowych dni oraz organizowanych przez rodziców przyjęć
I-Komunijnych a wraz z nim rosną zagrożenia zatruciami pokarmowymi
Światowy Dzień Wody



Dzień 22 marca został ustanowiony przez Organizację Narodów Zjednoczonych w 1992r. Światowym Dniem Wody. W roku bieżącym obchodzony jest pod hasłem „Woda dla dużych miast”.
Organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej prowadzą monitoring kontrolny i przeglądowy, pobierając próbki wody do badań laboratoryjnych i na podstawie otrzymanych wyników badań dokonują jej oceny przydatności do spożycia przez ludzi. Jednak to głównie producenci wody  muszą prowadzić wewnętrzną kontrolę jej jakości, bowiem zobowiązani są zapewnić wszystkim swoim odbiorcom wodę bezpieczną dla zdrowia o właściwych parametrach.
Na terenie powiatu wąbrzeskiego w ewidencji organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w 2010r. znajdowało się 8 urządzeń dostarczających wodę, wszystkie jako wodociągi zbiorowego zaopatrzenia w wodę w tym:
•    7 wodociągów o wydajności 100-1000 m³ wody na dobę,
•    1 wodociąg o wydajności 1000-10000 m³ wody na dobę.

Wodociągi publiczne zlokalizowane w Czystochlebiu gm. Wąbrzeźno i w Wąbrzeźnie zostały objęte raportem do Unii Europejskiej.
Podstawą zaopatrzenia w wodę stanowią wodociągi publiczne, które oparte są na wodach głębinowych. Ciągłej dezynfekcji związkami chloru poddawana jest woda z wodociągu publicznego w Wąbrzeźnie.
Na terenie powiatu wąbrzeskiego ok. 99% ogólnej liczby ludności zamieszkującej korzysta z wody pochodzącej ze zbiorowego zaopatrzenia w wodę. Pozostała część ludności (ok. 0,301 tys.) korzysta z wody z własnych ujęć (ze studni przydomowych).
W celu dokonania oceny jakości wody przeznaczonej do spożycia w 2010 r. w ramach prowadzonego bieżącego nadzoru sanitarnego; pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Wąbrzeźnie pobrali do badań laboratoryjnych 55 prób fizyko-chemicznych i 52 próby bakteriologiczne.
Częstotliwość pobierania prób wody do badań laboratoryjnych uzależniano od objętości produkowanej wody przez dany wodociąg. Próbki wody pobierano ze stałych monitorowanych miejsc zlokalizowanych na stacjach uzdatniania oraz w punktach czerpalnych u odbiorców usług.
Analizy laboratoryjne prób wody były wykonywane przez Oddziały Laboratoryjne mieszczące się w Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Toruniu oraz w Wojewódzkiej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Bydgoszczy. Dodatkowo 2 próby wody pobrane z wodociągów publicznych raportowanych do Unii Europejskiej przebadane zostały w kierunku poziomu chlorku winylu w Zakładzie Inżynierii Środowiska EKO-PROJEKT Oddział Rejonowy Poznań ul. Gronowa 22.
W 2010r. ogółem zbadano 55 prób wody przeznaczonej do spożycia, z czego zakwestionowano 7 prób co stanowi 13 % ogólnej ilości zbadanych prób. W próbach kwestionowanych przekroczenia  dotyczyły wartości parametrów takich jak: mangan, barwa, mętność, żelazo, ogólna liczba mikroorganizmów w temperaturze 22ºC po 72 godzinach. Nieprawidłowości te nie zostały potwierdzone dalszymi, kontrolnymi badaniami laboratoryjnymi.
W 2010r. wodę nieodpowiadającą wymaganiom chemicznym dostarczał jeden wodociąg zlokalizowany w Czystochlebiu gm. Wąbrzeźno. Przyczyną takiej oceny była utrzymująca się ponadnormatywna zawartość manganu w wodzie przeznaczonej do spożycia.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wąbrzeźnie w związku z zaistniałą sytuacją wydał decyzję administracyjną z zaleceniem doprowadzenia jakości wody  dostarczanej z wodociągu publicznego w Czystochlebiu gm. Wąbrzeźno w zakresie manganu, zgodnej z wymaganiami obowiązującego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007r.       w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. z 2010r., nr 72, poz. 466).
Na czas działań naprawczych prowadzonych przez zarządzającego wodociągiem; Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wąbrzeźnie dopuścił wodę warunkowo do spożycia i określił dopuszczalną maksymalną wartość przekroczonego parametru.
Jakość wody dostarczana mieszkańcom powiatu wąbrzeskiego z pozostałych wodociągów publicznych w zakresie wykonywanych analiz laboratoryjnych była zgodna z wymaganiami sanitarnymi, określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. z 2010r., nr 72, poz. 466). Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Wąbrzeźnie na podstawie uzyskanych wyników badań laboratoryjnych pobranych prób wody stwierdził przydatność wody do spożycia przez ludzi.
W roku 2010 wszystkie przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne zgodnie z  § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2007r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. z 2010r., nr 72, poz. 466) uzgodniły z Państwowym Powiatowym Inspektorem Sanitarnym w Wąbrzeźnie harmonogramy pobierania prób wody do badań i prowadziły oceny przydatności wody w ramach kontroli wewnętrznych.
Przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjne posiadają procedury postępowania na wypadek pogorszenia jakości wody przeznaczonej do spożycia.

 
 
data: 23.03.2011
Europejski Tydzień Szczepień 2010
Europejski Tydzień Szczepień 2010

W dniach 24 kwietnia – 1 maja 2010, po raz piąty Polsce obchodzony będzie Europejski Tydzień Szczepień. Akcję tę zainicjowała w 2005 roku i kontynuuje Światowa Organizacja Zdrowia.
Grypa świń-najczęściej zadawane pytania
Co to jest grypa świń ?
Grypa świń jest zakaźną chorobą układu oddechowego świń, wywoływaną przez wirus grypy typu A.
Szkodliwość UV
W związku z nadmiernym korzystaniem z solariów przez młodzież przed ukończeniem 18 roku życia istnieje konieczność zwiększenia działań informacyjno - edukacyjnych, prowadzących do zmniejszenia występowania niekorzystnych skutków zdrowotnych z tego powodu.
Światowy Dzień Zdrowia 2010
W nadchodzących 30 latach znacząca część przyrostu liczby ludności będzie miała miejsce w obszarach miejskich, co oznacza wzrost tempa urbanizacji.
Informacje GIS dla osób udajacych się do krajów w których stwierdzono przypadki grypy A/H1N1
INFORMACJA GŁÓWNEGO INSPEKTORATU SANITARNEGO
DLA OSÓB UDAJĄCYCH SIĘ DO KRAJÓW, W KTÓRYCH STWIERDZONO
PRZYPADKI ZAKAŻEŃ WIRUSEM GRYPY ŚWIŃ TYPU A/H1N1 U LUDZI
Wszawica
Wskazania profilaktyczne dla rodziców i dzieci przed wyjazdem na zorganizowane formy wypoczynku(kolonie, obozy, zielone szkoły, itp.) lub internatu, sanatorium itp..
Zasady postępowania wobec zgłaszających się z objawami grypopodobnymi
Przypomnienie zasad postępowania wobec osób zgłaszających się z objawami grypopodobnymi
do lekarza podstawowej opieki zdrowotnej lub szpitalnego oddziału ratunkowego albo izby przyjęć w szpitalu innym niż zakaźny
Telefony dla Powodzian
Telefony dla Powodzian
informacja dla powodzian
INFORMACJA DLA POWODZIANWYPOCZYNEK DZIECI I MŁODZIEŻY
(Informacje dla organizatorów wypoczynku)
Od 1 marca 2010 roku zgłoszenie wypoczynku odbywa się drogą elektroniczną poprzez wypełnienie formularza on-line zamieszczonego w internecie oraz poprzez złożenie wydruku tego formularza (wraz z załącznikami) w kuratorium oświaty właściwym ze względu na miejsce siedziby lub zamieszkania organizatora.
Instrukcja GIS dla stacjonarnych obozów pod namiotami
Instrukcja Głównego Inspektora Sanitarnego w sprawie warunków higieniczno sanitarnych dla stacjonarnych obozów pod namiotami.Warszawa czerwiec 2010

PODSTAWOWE INFORMACJE DOTYCZĄCE
ZASAD ORGANIZOWANIA I NADZOROWANIA WYPOCZYNKU DLA DZIECI I MŁODZIEŻY

Ogólnopolski Konkurs Plastyczny na logo i hasło o tematyce antytytoniowej


REGULAMIN OGÓLNOPOLSKIEGO
KONKURSU NA LOGO ORAZ HASŁO O TEMATYCE
ANTYTYTONIOWEJ
§ 1. Postanowienia ogólne

1) Konkurs na logo oraz hasło o tematyce antytytoniowej, konkurs skierowany do studentów uczelni wyższych w całym kraju.
2) Tematyka konkursu dotyczy ograniczenia palenia tytoniu. Zadaniem uczestników konkursu jest wykonanie logo oraz hasła w kategorii:
• Program Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu (logo - program dostępny na stronie www.pis.gov.pl ),
• Światowy Dzień Bez Tytoniu 2011r. (kampania dot. biernego palenia tytoniu - logo i hasło).
3) Uczestnik konkursu może wykonać prace z każdej kategorii tematycznej (może być autorem maksymalnie 2 prac).
4) Organizatorem konkursu jest: Główny Inspektorat Sanitarny.
5) Honorowy patronat nad konkursem objęli Główny Inspektor Sanitarny oraz Dyrektor Biura WHO w Polsce.

§ 2. Cel konkursu

Celem konkursu jest pozyskanie nowych, ciekawych projektów i wykorzystanie ich w działaniach informacyjno edukacyjnych.

§ 3. Czas trwania i przebieg konkursu

1) Konkurs rozpoczyna się w szkołach od 10.06.10 r. i trwa do 10.11.10 r.
2) Konkurs jest 1-etapowy.
3) Obrady jury: w okresie: 22.11.10r. - 26.11.10r.
4) Uroczyste wręczenie nagród laureatom konkursu odbędzie się na początku roku akademickiego 2010/2011.
5) Ogłoszenie wyników konkursu nastąpi na stronie internetowej Głównego Inspektoratu Sanitarnego (www.pis.gov.pl) w terminie 29.11.10 r.

§ 4. Zasady uczestnictwa w konkursie

Uczestnikami konkursu są studenci, którzy wykonają i w nieprzekraczalnym terminie
do dnia 10.11.10 roku prześlą swoje prace wraz z załącznikiem podanym w § 8 (załącznik Nr 1, Nr 2) na adres:

Główny Inspektorat Sanitarny
Departament Zdrowia Publicznego i Promocji Zdrowia
ul. Długa 38/40
00 – 238 Warszawa
( z dopiskiem „ praca konkursowa”)

1) Przedmiotem konkursu jest wykonanie logo oraz hasła (wersja elektroniczna na płytach CD, format wektorowy np.: cdr. Lub eps ) o tematyce antytytoniowej, każdy z uczestników może wykonać maksymalnie 2 prace.
2) Nadesłana praca powinna spełniać warunki wybranej formy przekazu, logo oraz hasło.
3) Prace zgłaszane do konkursu powinny być przesłane wraz z załączonymi danymi
osobowymi autora pracy (imię, nazwisko, adres uczelni, adres prywatny).
4) Uczestnik konkursu zobowiązany jest dołączyć do pracy oświadczenie potwierdzające zrzeczenie się przez niego praw autorskich na rzecz organizatorów (załącznik Nr 2).
5) Oceny nadesłanych prac dokona jury powołane przez Główny Inspektorat Sanitarny.
6) Laureaci konkursu po odbiór nagród przyjeżdżają na koszt własny.
7) W przypadku braku możliwości odebrania nagrody osobiście, istnieje możliwość przesłania jej pocztą na adres prywatny uczestnika konkursu lub przekazanie przez pracowników
Państwowej Inspekcji Sanitarnej.
8) Prace nadesłane na konkurs nie będą zwracane, stają się własnością organizatorów i będą wykorzystywane w działaniach informacyjno - edukacyjnych na terenie całego kraju.

§ 5. Kryteria oceny prac konkursowych

1) Prace będą oceniane z uwzględnieniem następujących kryteriów:
• zastosowanie się do zapisów niniejszego regulaminu
• pomysłowości i oryginalności logo oraz hasła,
• czytelności przekazu i jego wymowy edukacyjno - zdrowotnej
2) W skład jury, które dokona oceny nadesłanych plakatów wejdą: przedstawiciele Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz WHO, plastycy, specjaliści marketingu.

§ 6. Nagrody konkursowe
1) Laureaci otrzymają nagrody rzeczowe o łącznej wartości 15 000 PLN.
2) Przyznane zostaną 3 nagrody główne oraz 5 wyróżnień.
3) Nagrody dla zwycięzców konkursu ufundowane zostaną przez Głównego Inspektora
Sanitarnego.
§ 7. Pozostałe ustalenia

1) Decyzja jury, co do wyboru logo oraz hasła jest ostateczna i nie podlega odwołaniu.
2) Jury konkursu zastrzega sobie prawo do innego podziału nagród niż podany w regulaminie, w zależności od wyników ocen prac konkursowych.
3) Organizatorzy mogą przerwać lub odwołać konkurs bez podania przyczyn.
4) Niniejszy regulamin jest jedynym dokumentem określającym zasady konkursu.
5) W sytuacjach nieobjętych regulaminem rozstrzygają organizatorzy.

§ 8. Załączniki do regulaminu konkursu

1) Załącznik Nr 1 zgoda uczestnika na udział w konkursie.
2) Załącznik Nr 2 oświadczenie o zrzeczeniu się praw autorskich na rzecz organizatorów konkursu.

Załączniki dostępne są na stronie internetowej: www.pis.gov.pl/?dep=516


data: 14.06.2010
Dzień Otwarty w Państwowej Inspekcji Sanitarnej w Wąbrzeźnie

Dzień Otwarty w Państwowej Inspekcji Sanitarnej
26 października 2010 roku
Celem działalności Państwowej Inspekcji Sanitarnej jest ochrona zdrowia ludzkiego przed niekorzystnym wpływem szkodliwości i uciążliwości środowiskowych oraz zapobieganie powstawaniu chorób, w tym zakaźnych i zawodowych.
Pracownicy Państwowej Inspekcji Sanitarnej rozwiązują problemy zdrowia publicznego w sposób kompleksowy, polegający na przeprowadzaniu kontroli i badań laboratoryjnych w ramach nadzoru bieżącego i zapobiegawczego, stanowiących podstawę wydania decyzji administracyjnych, ale również na powszechnej edukacji zdrowotnej i promocji zdrowia realizowanej we współpracy z innym jednostkami państwowymi, organizacjami pozarządowymi oraz społecznością lokalną.

Chcąc przybliżyć wszystkim mieszkańcom powiatu wąbrzeskiego specyfikę pracy w Państwowej Inspekcji Sanitarnej dlatego organizujemy Dzień Otwarty, który odbędzie się 26 października 2010 roku w siedzibie Powiatowej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej w Wąbrzeźnie przy ulicy 1 Maja 46.
Przedsięwzięcie to ma charakter otwarty – w tym dniu każda zainteresowana osoba będzie mogła wejść do naszej instytucji i zapoznać się z jej działalnością.
Na wszystkich zainteresowanych czekamy od godz. 800 do godz. 1500

    
Serdecznie zapraszamy!


                       Dyrektor i pracownicy
                               Powiatowej Stacji Sanitarno – Epidemiologicznej
                        w Wąbrzeźnie
Komunikat Ministra Zdrowia dotyczący zmian w ustawie z 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych

Komunikat Ministra Zdrowia dotyczący zmian w ustawie z 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych



Od 15 listopada 2010 r.:
»     więcej przestrzeni publicznej wolnej od dymu tytoniowego
»     szkoła i zakład opieki zdrowotnej – bez dymu tytoniowego
»     lepsza ochrona przed dymem w zakładzie pracy


8 kwietnia 2010 r. Sejm uchwalił zmiany w ustawie z 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. 1996, Nr 10, poz. 55 z późn. zm.). Najważniejsze z nich dotyczą ograniczeń palenia tytoniu:

Art. 5 ustawy zabrania palenia tytoniu:
»     na terenie placówek edukacyjnych (nie tylko w pomieszczeniach),
»     na terenie zakładów opieki zdrowotnej (nie tylko w pomieszczeniach),
»     w pomieszczeniach zakładów pracy,
»     w pomieszczeniach publicznych obiektów kultury i wypoczynku,
»     w lokalach gastronomiczno-rozrywkowych,
»     w środkach pasażerskiego transportu publicznego oraz w obiektach obsługi podróżnych,
»     na przystankach komunikacji publicznej,
»     w ogólnodostępnych miejscach przeznaczonych do zabaw dzieci.

Naruszenie tego zakazu jest zagrożone karą grzywny do 500 zł
Właściciel (dysponent) obiektu, w którym zabronione jest palenie tytoniu, ma obowiązek (pod rygorem grzywny do 2000 zł) umieścić odpowiednie oznaczenie słowne i graficzne informujące o zakazie.
W niektórych obiektach objętych zakazem palenia tytoniu (zakład pracy, uczelnia akademicka, hotel, lokal gastronomiczno-rozrywkowy) można urządzić palarnię.

Palarnia, to pomieszczenie wyodrębnione konstrukcyjnie od innych pomieszczeń i ciągów komunikacyjnych, odpowiednio oznaczone, służące wyłącznie do palenia tytoniu, zaopatrzone w odpowiednią instalację tak, aby dym tytoniowy nie przenikał do innych pomieszczeń.

 

data: 16.11.2010
18 listopada Europejskim Dniem Wiedzy o Antybiotykach

18 listopada Europejskim Dniem Wiedzy o Antybiotykach

Już po raz trzeci, 18 listopada Europa obchodzi Dzień Wiedzy o Antybiotykach (EDWA). Został on ustanowiony w 2008 roku przez Komisję Europejską na wniosek Europejskiego Centrum Zapobiegania i Kontroli Chorób.
Celem Europejskiego Dnia Wiedzy o Antybiotykach jest zwrócenie uwagi i podniesienie świadomości zarówno społeczeństwa, polityków jak i profesjonalistów medycznych na temat niezwykle groźnego zjawiska w obszarze zdrowia publicznego, jakim jest narastająca i szybko rozprzestrzeniająca się oporność na antybiotyki wśród drobnoustrojów wywołujących najważniejsze i najpowszechniejsze zakażenia u człowieka.
Konsekwencją tego zjawiska jest ograniczenie możliwości skutecznego leczenia infekcji, a wiec zwiększająca się zachorowalność i śmiertelność z powodu zakażeń.Narastająca oporność jest tym bardziej niebezpieczna, bowiem jednocześnie zmniejszyło się zainteresowanie firm farmaceutycznych poszukiwaniem nowych lekówprzeciwdrobnoustrojowych. W ostatnich dwudziestu latach wprowadzono jedynie dwa nowe antybiotyki i to o bardzo wąskich wskazaniach. Dlatego jedynym wyjściem na dzień bieżący jest racjonalna antybiotykoterapia i stosowanie antybiotyków jedynie tam, gdzie mogą one naprawdę przynieść korzyść.Celem Europejskiego Dnia Wiedzy o Antybiotykach w 2010 r. jest wsparcie działań na poziomie krajowym mających ograniczyć niepotrzebne stosowanie antybiotyków wszpitalach za pomocą opracowania i rozpowszechnienia materiałów edukacyjnych promujących właściwe stosowanie antybiotyków.W Polsce koordynatorem akcji jest Narodowy Instytut Leków, prowadzący działania w ramach programu zdrowotnego Ministra Zdrowia „Narodowy Program OchronyAntybiotyków”.
Bakterie oporne na leki – wyzwanie dla współczesnej medycyny
Ogromny postęp w dziedzinie mikrobiologii i chorób zakaźnych spowodował, że na jakiś czas choroby te i zakażenia przestały być tak groźne, jak były jeszcze kilkadziesiąt lat temu. Stało
się to przede wszystkim dzięki wprowadzeniu antybiotyków i szczepień ochronnych. Wiele gatunków bakteryjnych wykazało jednak niezwykłą zdolność adaptacji do nowej sytuacji – powszechnego stosowania antybiotyków - „wytwarzając” i pozyskując nowe mechanizmy oporności na tę grupę leków.
W latach 90. XX wieku choroby zakaźne i zakażenia stały się znowu ogólnoświatowym problemem. Praktykujący lekarze napotykają coraz to nowe, „niszczycielskie” szczepy bakterii, powstałe w wyniku naturalnej selekcji bakterii opornych na antybiotyki. Nie tylko udaje im się przeżyć w obecności wielu leków, ale także łatwo się rozprzestrzeniają, głównie z powodu nadużywania i niewłaściwego stosowania antybiotyków.
Oporne szczepy szerzą się w błyskawicznym tempie. Do tego przybywa pacjentów o obniżonej odporności na zakażenia. Dziś coraz częściej mówi się o „erze postantybiotykowej”.
W tej sytuacji, sposobem walki z niebezpiecznymi bakteriami oraz w celu prowadzenia optymalnej polityki zdrowotnej są:
  • racjonalna terapia antybiotykowa oparta o medycynę faktów (EBM), dostepną w postaci rekomendacji terapeutycznych,
  • udoskonalenie diagnostyki mikrobiologicznej poprzez wprowadzenie szybkich testów diagnostycznych i nowoczesnej diagnostyki molekularnej.
Ponadto, lepsze wykorzystanie i wzmocnienie programów kontroli zakażeń poprzez powoływanie na szefów zespołów przez dyrektorów szpitali właściwych specjalistów – epidemiologów
szpitalnych, a nie przypadkowych lekarzy. Ważne jest stałe monitorowanie antybiotykooporności i zakażeń inwazyjnych oraz przesyłanie szczepów do ośrodków referencyjnych do dalszej analizy.
Istotne jest również wzmocnienie programów szczepień ochronnych.
Obserwowany wzrost oporności drobnoustrojów szpitalnych i poza szpitalnych ma swoje bezpośrednie konsekwencje w postaci niepowodzeń terapeutycznych, oznaczających
komplikacje zdrowotne i wyższą śmiertelność pacjentów oraz rosnące koszty leczenia.

Patogeny szpitalne.
Za najgroźniejsze należy obecnie uznać gronkowca złocistego opornego na meticylinę (MRSA), enterokoki oporne na wankomycynę (VRE), wielooporne Pseudomonas aeruginosa i Acinetobacter sp. oraz pałeczki Enterobacteriaceae niosące geny kodujące betalaktamazy o rozszerzonym spektrum substratowym (ESBL) i karbapenemazy (MBL, KPC,NDM-1). Są to tzw. patogeny alarmowe ze względu na szczególnie niebezpieczne mechanizmy oporności i łatwość rozprzestrzeniania.
W Polsce, mamy srednio około 20% MRSA wsród populacji gronkowców złocistych, ale są oddziały szpitalne, w których ta wartość może dochodzić nawet do 80%. Oznacza to, że nie
możemy stosować żadnego leku z najbezpieczniejszej grupy antybiotyków jakimi są betalaktamy (penicyliny, cefalosporyny, karbapenemy). VRE w wielu szpitalach występują endemicznie, podobnie jak szczepy pałeczek Gram-ujemnych ESBL+. Najpoważniejszym jednak problemem ostatnich lat w Polsce stały sie Klebsiella pneumoniae, wytwarzające karbapenemazy typu KPC, które poza opornością na wszystkie beta-laktamy, są także niewrażliwe na wiele innych grup antybiotyków, pozostając wrażliwe jedynie na kolistynę i tigecyklinę, niekiedy gentamycynę lub amikacynę - leki te mają jednak ograniczone zastosowanie.
Poza tym opisano już szczepy KPC oporne na wszystkie antybiotyki !
Znacząca wiekszość szpitali warszawskich boryka się z problemem KPC (Klebsiella pneumoniae). Mamy już ponad 300 przypadków zakażeń takim właśnie szczepem, już nie tylko na Mazowszu, ale w wielu szpitalach w innych regionach.
Opisuje się także szczepy innych gatunków oporne na wszystkie antybiotyki.

Patogeny pozaszpitalne.
Najbardziej niepokojące jest pojawienie się oporności na penicylinę, makrolidy, a także nowe fluorochinolony wsród pneumokoków (Streptococcus pneumoniae), a więc u jednego z najbardziej niebezpiecznych patogenów, odpowiedzialnych za ponad 3,5mln zgonów rocznie na świecie. Narasta też oporność na cefalosporyny III generacji, antybiotyki „ostatniej szansy” (ceftriakson i cefotaksym), zwłaszcza w leczeniu zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych.
I tak, aż 40% izolowanych w Polsce pneumokoków z zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych jest opornych na penicylinę. To znaczy, że antybiotyk ten nigdy nie może być podany w
leczeniu empirycznym, gdy podejrzewamy tę chorobę. Co gorsze, 20% tych przypadków nie może być leczonych lekami wspomnianej III generacji cefalosporyn, a także coraz częściej
meropenemem.
Pneumokoki, będące jednym z najczęstszych czynników etiologicznych schorzeń dróg oddechowych, a także zapalen opon mózgowo-rdzeniowych i sepsy, należą do grupy bakterii
otoczkowych, które ze względu na te cechę są wysoce patogenne, dodatkowo posiadając szereg innych czynników zjadliwości.

Niezbędna właściwa diagnostyka.
Jednym z głównych problemów w walce z zakażeniami bakteryjnymi jest niewystarczające wykorzystywanie diagnostyki bakteriologicznej. Tylko w 55% przypadków lekarze wiedzą,
jaki szczep jest przyczyną zapalenia opon mózgowo-rdzeniowych. W przypadku sepsy czy zapalenia płuc bywa jeszcze gorzej. Tymczasem, dokładna znajomość przeciwnika pozwala
wykorzystać jego słabe punkty, leczyć skuteczniej i taniej. Na taki stan rzeczy, a także na błędy w antybiotykoterapii wpływa niewystarczająca, zarówno przed jak i podyplomowa, edukacja lekarzy.
Dodatkowo, lekarze, nawet w praktyce szpitalnej i to w przypadku ciężkich zakażeń, nie zawsze pobierają materiał na posiew, który ma służyć zidentyfikowaniu drobnoustrojów
odpowiedzialnych za zakażenie, lub robią to dopiero po niepowodzeniu leczenia. Takie działanie prowadzi do narażenia zdrowia i życia pacjenta, a także do powstawania i
rozprzestrzeniania się szczepów opornych. Dodatkowo, niewłaściwe pobieranie materiału (np. jedna próbka na posiew krwi) może prowadzic do uzyskania błędnych wyników, a tym
samym do wprowadzenia niewłaściwej bądź nawet zbędnej antybiotykoterapii.
Konieczne jest więc wdrażanie odpowiednich procedur kontroli zakażeń - przestrzeganie zasad postępowania mającego na celu zapobieganie rozprzestrzenianiu się drobnoustrojów.
Ogromną rolę odgrywa odpowiednia higiena rąk personelu, możliwość zapewnienia izolacji pacjentów, a nawet oddelegowanie personelu do opieki nad pacjentami zakażonymi szczególnie niebezpiecznymi patogenami.
Szczególnej uwagi wymaga również diagnostyka zakażeń w podstawowej opiece zdrowotnej (POZ), gdzie możliwści ustalenia etiologii zakażeń w oparciu o metody mikrobiologiczne są
znacznie ograniczone. Edukacja lekarzy w tym obszarze jest również niezbędna. Potwierdza to badanie przeprowadzone w jednym z województw Polski w ramach Narodowego Programu
Ochrony Antybiotyków (NPOA), w trakcie którego lekarze POZ wyposażeni zostali w szybkie testy diagnostyczne umożliwiające potwierdzenie lub wykluczenie etiologii bakteryjnej zapalenia gardła. Pozwoliło im to na różnicowanie między etiologią bakteryjną (Streptococcus pyogenes) a etiologią wirusową, w przypadku której antybiotyk jest niepotrzebny, a może narażać pacjenta na szereg działan niepożądanych. Natomiast w anginie paciorkowcowej (Streptococcus pyogenes) konieczne jest jego podanie, a ze względu na fakt pełnej wrażliwosci tego drobnoustroju na penicylinę, ten własnie antybiotyk powinien być lekiem pierwszego rzutu. Dodatkowo, lekarze otrzymali krótkie i przejrzyste instrukcje kwalifikacji pacjentów do przeprowadzenia badania oraz oceny wyników, a także przeszli szkolenia i otrzymali dokładne rekomendacje postępowania w pozaszpitalnych zakażeniach układu oddechowego. Mimo takiego wsparcia merytorycznego antybiotyk został przepisany w ponad 19% przypadkach ujemnego wyniku testu wykluczającego konieczność podania leku z tej grupy.

Ograniczenie konsumpcji antybiotyków to konieczność.
Przywrócenie skutecznosci antybiotyków może odbyć się przede wszystkim poprzez ich „ochronę”, czyli stosowanie tam, gdzie są skuteczne, a nie nieprzemyślane zażywanie w
przypadku każdego zakażenia. Edukacja w tym zakresie powinna objąć nie tylko społeczenstwo, ale przede wszystkim lekarzy! To oni przepisuja antybiotyki.
Tymczasem w całej Europie nadużywanie antybiotyków jest zjawiskiem powszechnym, a według statystyk uzyskanych w Europejskim Programie Monitorowania Konsumpcji
Antybiotyków ESAC (European Surveillance of Antibiotic Consumption), Polska zajmuje pod tym względem miejsce w ścisłej czołówce.
Najgorsze jest to, że stosuje się je w infekcjach wirusowych, gdzie przecież są nieskuteczne.
Dochodzi do dramatycznej sytuacji, kiedy rzeczywiście trzeba siegnąć po antybiotyki, bo mamy zakażenie bakteryjne wywołane przez pneumokoki, gronkowce lub inne bakterie
i okazuje się, że one nie reagują na nie, bo są oporne.
Częste, zwłaszcza u małych dzieci, przeziębienia i katar (będące zawsze następstwem zakażenia wirusowego), a także inne infekcje - zapalenie gardła, krtani, tchawicy, oskrzeli
wywoływane sa prawie zawsze przez wirusy, na które antybiotyk nie działa, wiec nie tylko nie jest potrzebny, ale dodatkowo może wywołać ciężkie działanie niepożądane i spowodować eliminację flory naturalnej, która w dużej mierze chroni nas przed kolonizacją i zagrożeniem prawdziwym patogenem.
Co gorsza, ta naturalna flora, dzięki ciągłemu poddawaniu jej działaniu antybiotyków, staje się oporna i może przekazać tę cechę bakteriom wywołującym ciężkie zakażenie (np. pneumokoki, meningokoki).
Wyniki wspomnianego wcześniej badania potwierdzają również konieczność systematycznych interwencji edukacyjnych adresowanych do opinii publicznej. Wspomniane działania objęły także kampanię edukacyjną dla pacjentów. W formie plakatów przedstawiono podstawowe informacje nt. objawów zakażeń wirusowych i bakteryjnych, z jasnym przesłaniem o braku konieczności podawania antybiotyków w przypadku tych pierwszych. Ankiety podsumowujące zrozumienie plakatu wykazały, że informacje na plakacie dla znacznej większości pacjentów były ważne (84%), zrozumiałe (87%) i większość z nich zamierza wykorzystać przeczytane informacje w praktyce (76%). Ostatnie pytanie weryfikujące zrozumienie treści plakatu wykazało, że owszem, większość (66%) pacjentów trafnie uznało, że antybiotyki działają na bakterie, ale jednocześnie aż ponad 23% błędnie interpretuje zaprezentowaną wiedze twierdząc, że antybiotyki działają na wirusy (10% pacjentów), wyleczą każdą infekcję (8%), lub leczą grypę (5%).

Badanie wiedzy Polaków na temat antybiotyków
Z badań, przeprowadzonych w październiku 2010 roku, na zlecenie Narodowego Instytutu Leków przez firmę MillwardBrown SMG/KRC wynika, iż odsetek osób stosujących w Polsce
antybiotyki jest w Polsce wciąż wysoki; 37% dorosłych Polaków stosowało antybiotyki w ciągu ostatnich 12 miesięcy, a 57% - w ciągu ostatnich 24 miesięcy. Niestety, Polacy wciąż najczęściej przyjmują antybiotyki z powodu dolegliwości, które nie powinny być nimi leczone: przeziębienia (38% wskazań), bólu gardła (29%), grypy (18%) czy kaszlu (21%). Prawie połowa dorosłych Polaków (46%) oczekiwałaby też przepisania antybiotyku w przypadku grypy.
Na podstawie przeprowadzonego badania możemy stwierdzić, iż wiedza Polaków na temat skuteczności antybiotyków w leczeniu przeziębienia i grypy jest wciąż niewystarczająca: 50%
badanych uważa, że są one skuteczne w leczeniu grypy, a 38% - że są skuteczne w leczeniu przeziębienia. Ponad połowa Polaków (63%) uważa, że antybiotyki zabijają wirusy.
A antybiotyki nie działaja na wirusy.
Europejski Dzień Wiedzy o Antybiotykach (EDWA) ma uświadomić społeczeństwu, profesjonalistom i decydentom w ochronie zdrowia, jakie zagrożenia wynikają z narastającej oporności. Wszystkie kraje UE są zobowiązane do rozpropagowania, w ramach tego dnia wiedzy na temat działania antybiotyków, zagrożeń wynikających z ich niewłaściwego stosowania i naszej wspólnej odpowiedzialności za przyszłość leczenia zakażeń. Ma pokazać, że jeśli dalej będziemy nadużywać i niewłaściwie stosować tę grupę leków, to możemy zostać, a z pewnością nasze dzieci i wnuki, bez skutecznej broni w walce z zakażeniami.
W Polsce promocja EDWA prowadzona jest w ramach Narodowego Programu Ochrony Antybiotyków (NPOA). Przygotowano w tym celu szeroką kampanię edukacyjną obejmującą filmy, plakaty, ulotki, wystawę objazdową, konferencje. Wśród działań ogólnopolskich zaplanowano:
  • wystawy plakatów, obrazujących problem zakażeń, działania i stosowania antybiotyków oraz powody i skutki zmniejszania się ich skuteczności (prezentowane w instytucjach publicznych, zakładach opieki zdrowotnej w około 30 miastach w całym kraju)
  • kampanię społeczną, w ramach której w telewizji i kinie emitowany zostanie spot upowszechniający problem antybiotykooporności
  • stałą współpracę z ogólnodostępnymi mediami, spotkania z dziennikarzami zajmującymi się problemami zdrowia, medycyny i nauki
  • przygotowanie i rozpowszechnienie materiałów edukacyjnych w formie ulotek i plakatów dla pacjentów oraz specjalistów medycznych
  • promocję wiedzy nt. antybiotyków poprzez informacje zamieszczane na stronie internetowej www.antybiotyki.edu.pl
  • liczne wydarzenia na poziomie regionalnym tj.: wystawy, konferencje naukowe, konferencje prasowe
Wszystkie informacje dotyczące Europejskiego Dnia Wiedzy o Antybiotykach znajdują się na stronie NPOA (www.antybiotyki.edu.pl), do której wizytowania zapraszamy.
W dniu 17 listopada odbędzie się konferencja prasowa w Parlamencie Europejskim związana z EDWA i niebezpieczeństwem narastającej antybiotykooporności drobnoustrojów.

Prof. dr hab. med. Waleria Hryniewicz
Przewodniczaca Narodowego Programu Ochrony Antybiotyków
Narodowy Instytut Leków
ul.Chełmska 30/34, 00-725 Warszawa
tel.22 841-33-67
e-mail: sekret@cls.edu.pl

data: 18.11.2010
Dopalacze mogą Cię wypalić

Dopalacze mogą Cię wypalić

Dopalacze (ang.smarts, legal highs, herbal highs, boosters) stały się popularne wśród polskiej młodzieży od chwili pojawienia się w internecie we wrześniu 2008 roku sklepów oferujących zarówno produkty oparte na komponentach pochodzenia naturalnego, jak i syntetycznego o działaniu psychoaktywnym. Substancje, takie jak np. BZP, JWH-018, TMFPP czy rośliny, np. Salvia divinorum, Tabernanthe iboga, nie zostały objęte kontrolą ustawową i ich sprzedaż była zgodna z obowiązującym prawem.
Zarówno agresywna polityka marketingowa  dystrybutora dopalaczy, jak i doniesienia mediów o szkodliwości tych substancji wywołały falę protestów społecznych, doniesień prokuratorskich, kontroli instytucji odpowiedzialnych za  regulację rynku konsumenckiego czy kontroli policyjno-skarbowych. W konsekwencji działania te zwiększyły liczbę relacji w prasie, internecie, radiu i telewizji. Sprawa dopalaczy stała się  głośna i pośrednio wzmocniła realizowaną przez sieć dystrybucji nowych środków psychoaktywnych strategię komunikacji reklamowej.
W 2008 roku Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania  narkomanii zleciło m.in. badania na temat tego, czy zjawisko używania dopalaczy przez młodzież stało się problemem na scenie środków psychoaktywnych w Polsce. Badanie pod nazwą:  "Konsumpcja substancji psychoaktywnych przez młodzież szkolną – Młodzież 2008” wykazało, że smarty są już zakorzenione na scenie substancji psychoaktywnych. 3,5% badanej  młodzieży przyznało, że spróbowało dopalaczy. Najwięcej respondentów (2,1%) sięgnęło po szałwię wieszczą (Salvia divinorum).
Na podstawie alarmujących wyników badań Krajowe Biuro  ds. Przeciwdziałania Narkomanii rozpoczęło w styczniu 2009 roku ogólnopolską akcję informacyjno- edukacyjną pod hasłem „Dopalacze mogą Cię wypalić – poznaj fakty”. Powstała strona  internetowa www.dopalaczeinfo.pl.
Grupą docelową akcji jest młodzież w wieku 15-25 lat, bywalcy klubów i dyskotek, którzy podejmują szereg ryzykownych zachowań, w tym eksperymentowanie z nowymi substancjami o charakterze psychoaktywnym, potencjalni klienci sklepów z dopalaczami. Akcja ma na celu przekazanie wiarygodnych informacji na temat  negatywnych skutków używania dopalaczy.
Żródło: na podstawie artykułu Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii w serwisie informacyjnym "Narkomania" nr 1 (45) 2009
GRYPA

CHROŃ PRZED GRYPĄ SIEBIE I INNYCH

Co robić aby zmniejszyć ryzyko zachorowania na grypę oraz chronić przed nią innych:

  • Zaszczep siebie i swoją rodzinę przeciw grypie,ponadto:
  • przestrzegaj zasad higieny oddychania – w czasie kaszlu i kichania zakrywaj nos i usta chusteczką jednorazową,
  • poza domem i w podróży zawsze miej przy sobie żel do rąk lub zapas jednorazowych chusteczek nasyconych roztworem alkoholu, gdyż warunki w podróży rzadko zapewniają możliwości częstego mycia rąk,
  • jeśli chusteczki jednorazowe lub żel właśnie ci się skończyły, kichaj lub kaszl w zgięcie łokciowe – twoje dłonie nie zostaną skażone wirusem,
  • w środkach transportu zbiorowego unikaj niepotrzebnego dotykania powierzchni i elementów ich wyposażenia,
  • unikaj bliskiego kontaktu „twarz w twarz” z innymi podróżnymi,
  • unikaj masowych zgromadzeń,
  • zadbaj, aby również twoje dziecko przestrzegało powyższych zaleceń.

Nie lekceważ grypy – chroń siebie i innych - przy wystąpieniu objawów takich jak gorączka, bóle głowy, bóle mięśniowo-stawowe, kaszel, ból gardła zostań w domu, w przypadku nasilenia objawów – zwłaszcza wystąpienia duszności - niezwłocznie skontaktuj się z lekarzem.

data: 18.01.2011

dopalacze - ważne numery telefonów

Dopalacze - Gdzie szukać pomocy. Najważniejsze numery telefonów

Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Bydgoszczy informuje o najważniejszych numerach telefonów, pod którymi można szukać pomocy dotyczącej dopalaczy.


800 060 800 – bezpłatna, całodobowa infolinia Głównego Inspektora Sanitarnego. Pod tym numerem telefonu można uzyskać informacje na temat negatywnych skutków zażywania dopalaczy oraz o możliwościach leczenia. Infolinia jest także przeznaczona dla rodziców, którzy mają wątpliwości, czy ich dzieci zażywają dopalacze. Na infolinię GIS można przekazywać także informacje, które mogą ułatwić służbom dotarcie do osób handlujących tymi nielegalnymi substancjami.
 

116 111 – Telefon Zaufania dla Dzieci i Młodzieży. Służy on młodzieży i dzieciom potrzebującym wsparcia, opieki i ochrony. Zapewnia dzwoniącym możliwość wyrażania trosk, rozmawiania o sprawach dla nich ważnych oraz kontaktu w trudnych sytuacjach. Telefon prowadzi Fundacja Dzieci Niczyje. Linia jest dostępna codziennie w godzinach 12–20, pomoc online dostępna na www.116111.pl/napisz. Tylko w 2014 roku specjaliści przeprowadzili 3205 rozmów dotyczących dopalaczy.
 

800 100 100 – Telefon dla rodziców i nauczycieli w sprawach bezpieczeństwa dzieci. To bezpłatna i anonimowa pomoc telefoniczna i online dla rodziców i nauczycieli, którzy potrzebują wsparcia i informacji w zakresie przeciwdziałania i pomocy dzieciom przeżywającym kłopoty i trudności wynikające z problemów i zachowań ryzykownych takich jak: agresja i przemoc w szkole, cyberprzemoc i zagrożenia związane z nowymi technologiami, wykorzystywanie seksualne, kontakt z substancjami psychoaktywnymi, uzależnienia, depresja, myśli samobójcze, zaburzenia odżywiania. Telefon prowadzi Fundacja Dzieci Niczyje. Linia dostępna od poniedziałku do piątku w godzinach 12–8, pomoc online dostępna pod adresem pomoc@800100100.pl. W 2014 roku 61 rozmów dotyczyło problemów z dopalaczami.
 

800 12 12 12 – Dziecięcy Telefon Zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Osoby poszukujące pomocy oraz informacji na temat dopalaczy mogą korzystać także z telefonu zaufania Rzecznika Praw Dziecka. Numer przeznaczony jest zarówno dla dzieci, jak i dorosłych, którzy chcą zgłosić problemy dzieci. Telefon jest czynny od poniedziałku do piątku w godzinach od 8.15 do 20. Po godzinie 20 oraz w dni wolne od pracy, każdy może przedstawić problem i zostawić numer kontaktowy.
 

112 – Jednolity numer alarmowy obowiązujący na terenie całej Unii Europejskiej.

Stopka

Ostatnia aktualizacja: 2017.04.12
Licznik odwiedzin: 8036

Rozmiar czcionki

Wersja o wysokim poziomie kontrastu

Przełącz się na widok strony o wysokim kontraście.
Powrót do domyślnej wersji strony zawsze po wybraniu linku "Graficzna wersja strony" znajdującego się w górnej części witryny.